Son dönemde televizyonlarda, gazetelerde ve sosyal medyada sık sık aynı görüntülerle karşılaşıyoruz. Restoran mutfaklarında dolaşan fareler, börek tezgâhlarının arasında gezinen böcekler, açıkta satılan gıdaların üzerine konan sinekler… Bir zamanlar “istisna” olarak görülen bu manzaralar, artık neredeyse olağan hale geldi. Asıl korkutucu olan da tam olarak bu.
Bu görüntüler yalnızca mide bulandırmıyor; doğrudan sağlığımızı tehdit ediyor. Çünkü fare, böcek ve haşere demek; bakteri, virüs ve hastalık demek. Televizyon haberlerine yansıyan gıda zehirlenmesi vakaları, gazetelerde yer alan kapatılan işletmeler, aslında buzdağının yalnızca görünen kısmı. Görünmeyen tarafta ise denetlenemeyen mutfaklar, ihmal edilen temizlik kuralları ve “nasıl olsa kimse görmez” anlayışı var.
Basında yer alan haberler gösteriyor ki sorun birkaç işletmeyle sınırlı değil. Büyük şehirlerde olduğu kadar küçük ilçelerde de hijyen ihlalleri yaşanıyor. Üstelik bu durum yalnızca merdiven altı işletmelerde değil; zaman zaman bilinen, tercih edilen mekânlarda da karşımıza çıkıyor. Televizyon kameraları girdiğinde apar topar kapatılan mutfaklar, sosyal medyada yayılan görüntüler sonrası mühürlenen işletmeler, bu zincirin halkaları.
Peki bu noktaya nasıl geldik? Denetimler var ama yeterli mi? Kağıt üzerinde güçlü görünen mevzuat, sahada aynı etkiyi yaratabiliyor mu? Cevap çoğu zaman hayır. Çünkü denetimler periyodik, ihlaller ise günlük. Bazı işletmeler denetim günü tertemiz, ertesi gün eski haline dönüyor. Temizlik maliyet görülüyor, ilaçlama “sonra yapılır” denilerek erteleniyor.
Burada sorumluluk yalnızca işletmelerin mi? Elbette hayır. Tüketici olarak bizim de payımız var. Hijyeninden şüphe ettiğimiz bir yerde “bir şey olmaz” diyerek yemek yemeye devam ediyorsak, bu döngüyü biz de besliyoruz. Oysa basında defalarca hatırlatıldığı gibi bir şikâyet, bir ihbar, bazen onlarca insanın sağlığını koruyabiliyor.
Unutmayalım: Hijyen lüks değil, zorunluluktur. Ucuz yemek pahalı sağlık sorunlarına yol açabilir. Bugün görmezden gelinen bir böcek, yarın hastane kapısında uzun bir bekleyişe dönüşebilir. Bu yüzden hem işletmelerin hem denetim mekanizmalarının hem de biz tüketicilerin daha dikkatli olması şart.
Çünkü mesele sadece bir tabak yemek değil. Mesele, o tabağın ardındaki görünmeyen gerçekler.
Kalın Sağlıcakla…
YORUMLAR