Almanya’nın saygın gazetelerinden Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ), Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki vize ilişkilerini mercek altına alan dikkat çekici bir analiz yayımladı. Haberde, Türkiye’nin yeşil pasaport uygulaması üzerinden Avrupa’ya fiili bir vizesiz geçiş alanı oluşturduğu ve bu durumun Avrupa başkentlerinde sessiz bir kabullenişle karşılandığı vurgulandı.
Gazeteye göre Ankara, özel pasaportların kapsamını kendi belirliyor ve bu durum Brüksel için de kontrollü bir rahatlama anlamına geliyor.
Yeşil Pasaport Kapsamı Beklenenden Çok Daha Geniş
Haberde, Türkiye’de “yeşil pasaport” olarak bilinen özel pasaportların kapsadığı kesimin oldukça geniş olduğuna dikkat çekildi. Devlet memurları, belediye başkanları, akademisyenler, avukatlar, denetçiler, yüksek ihracat hacmine sahip şirket temsilcileri ve bu kişilerin ailelerinin Avrupa Birliği ülkelerine vizesiz seyahat edebildiği hatırlatıldı.
FAZ’a göre bu tablo, Türkiye’nin resmi vize serbestisi olmadan da fiilen önemli bir kesimi Avrupa’ya vizesiz göndermesini sağlıyor.
AB Şeffaflık İstiyor Ama Krizden Kaçınıyor
Haberde Avrupa Birliği’nin, yeşil pasaport sayısı ve kapsamı konusunda Türkiye’den daha fazla şeffaflık talep ettiği ancak konunun sert bir diplomatik krize dönüşmesinden özellikle kaçındığı belirtildi. Diplomatik çevrelerin bu durumu “bilinçli şekilde muğlak bırakılmış bir denge” olarak yorumladığı aktarıldı.
Avrupa tarafı, bu hassas başlığın vize serbestisi gibi siyasi açıdan riskli bir tartışmayı yeniden alevlendirmesini istemiyor.
Rakamlar Dikkat Çekici Boyutlara Ulaştı
FAZ’ın haberinde yeşil pasaport sayısındaki artışa da geniş yer verildi. 2019 yılında 1,7 milyon olarak açıklanan yeşil pasaport sayısının sonraki yıllarda ciddi şekilde arttığına dikkat çekildi. Sadece 2023 yılında 1,8 milyon yeni yeşil pasaport basıldığı, Temmuz 2024 itibarıyla ise yeşil pasaport sayısının normal pasaportları geçtiği bilgisi paylaşıldı.
Gazete, bu artışa rağmen net ve güncel bir toplam sayının kamuoyuyla paylaşılmadığını vurguladı.
“Kimse Tanımamayı Göze Alamıyor”
Haberde, Avrupa Birliği ülkelerinin hukuken bu pasaportları tanımama yetkisine sahip olduğu ancak bugüne kadar hiçbir ülkenin böyle bir adım atmaya cesaret edemediği ifade edildi. Göç uzmanı Gerald Knaus’un değerlendirmelerine yer verilen analizde, yeşil pasaport sahiplerinin iltica başvurusunda bulunmaması ve kalış sürelerini aşmamasının Avrupa’yı rahatlatan en önemli unsur olduğu belirtildi.
Tipik Bir Türkiye–Avrupa Dengesi
Frankfurter Allgemeine Zeitung, mevcut tabloyu “tipik bir Türkiye-Avrupa dengesi” olarak tanımladı. Haberde, Avrupa’nın sınırlı bir vizesiz geçiş alanı karşılığında, siyasi açıdan riskli vize serbestisi tartışmasından uzak durduğu vurgulandı. Aynı zamanda bu sistemin, zaten yoğun olan konsolosluklar üzerindeki vize başvuru yükünü de azalttığına dikkat çekildi.
Süreç Bilinçli Şekilde Zamana Yayılıyor
Alman basınına göre Türkiye, vize serbestisi için gerekli kriterlerin önemli bir bölümünü yerine getirmiş olsa da, süreci kendi lehine olacak şekilde zamana yaymayı tercih ediyor. Bu yaklaşımın hem Ankara hem de Brüksel açısından kısa vadede daha az riskli görüldüğü ifade ediliyor.
HABER MERKEZİ