Son dönemde yapay zekâ teknolojileri, çözülmesi zor matematik problemlerini çözmesi ve uluslararası matematik yarışmalarında dikkat çeken sonuçlar elde etmesiyle gündeme geliyor. Ancak bilim dünyasının önemli bir bölümü, bu başarıların kamuoyuna aktarıldığı kadar kusursuz olmadığı görüşünde.
“Leiden Yapay Zekâ ve Matematik Bildirisi” Yayınlandı
Akademisyenler tarafından hazırlanan ve “Leiden Yapay Zekâ ve Matematik Bildirisi” adıyla duyurulan kapsamlı deklarasyonda, yapay zekânın matematiksel akıl yürütme becerileri konusunda abartılı söylemler üretildiği ifade edildi.
11 sayfalık bildiride, matematik araştırmalarının geleceğinin teknoloji şirketlerinin pazarlama stratejilerine göre değil; insan uzmanlığı, akademik etik ve şeffaflık ilkeleri doğrultusunda şekillenmesi gerektiği vurgulandı.
Uzmanlara göre yapay zekâ sistemleri bazı alanlarda etkileyici sonuçlar ortaya koysa da, matematiksel doğruluk konusunda halen ciddi riskler taşıyor.
Yapay Zekâ Hatalı Matematiksel Sonuçlar Üretebiliyor
Bildiriye imza atan araştırmacılar, özellikle yapay zekâların oluşturduğu matematiksel kanıtların güvenilirliği konusunda büyük soru işaretleri bulunduğunu belirtiyor.
Oxford Üniversitesi Bilgisayar Bilimleri Bölüm Başkanı Leslie Ann Goldberg, mevcut yapay zekâ modellerinin kulağa son derece mantıklı gelen fakat gerçekte yanlış olan matematiksel kanıtlar üretebildiğini söyledi.
Uzmanlara göre matematik dünyasında yapılan her yeni çalışma, daha önce kabul edilmiş kanıtların doğruluğu üzerine kuruluyor. Eğer yapay zekâ tarafından oluşturulan bir sonuç yanlışsa, onun üzerine inşa edilen sonraki araştırmaların da hatalı olabileceği belirtiliyor.
Bu nedenle akademisyenler, yapay zekâ destekli matematiksel çalışmaların mutlaka insan denetiminden geçirilmesi gerektiğini savunuyor.
Akademik Dünyada Finansman Baskısı Tartışması
Deklarasyonda dikkat çekilen bir diğer önemli konu ise üniversiteler ve araştırma kurumlarının yaşadığı ekonomik sorunlar oldu.
Araştırmacılar, teknoloji şirketlerinin akademisyenlere yüksek maaşlar, büyük işlem gücü imkanları ve geniş araştırma destekleri sunduğunu belirtiyor. Bu durumun bazı bilim insanlarını yapay zekâ teknolojilerini olduğundan daha başarılı göstermeye yönlendirebileceği ifade ediliyor.
Bildiride, teknoloji sektörünün ticari çıkarları nedeniyle ürünlerinin yeteneklerini olduğundan daha büyük göstermeye güçlü şekilde motive olduğu görüşüne yer verildi.
Yapay Zekâ Tartışmaları Sadece Matematikle Sınırlı Değil
Uzmanlar, yapay zekâ konusundaki endişelerin yalnızca matematik alanıyla sınırlı olmadığını da dile getiriyor.
Bildiride; askeri projeler, kitlesel gözetim sistemleri, yanlış bilgi üretimi, çevresel etkiler ve bilimsel makalelerdeki yapay zekâ kullanımı gibi pek çok konuya dikkat çekildi.
Akademisyenlere göre yapay zekâ araçlarının bilimsel yayın süreçlerinde yoğun şekilde kullanılmaya başlanması, hakem değerlendirme sistemlerini de zorlaştırıyor. Özellikle “halüsinasyon” olarak adlandırılan yanlış veya uydurma bilgilerin bilimsel literatüre karışması ciddi risk olarak görülüyor.
“Bilim İnsanlarının Çalışmaları İzinsiz Kullanılıyor”
Leiden Üniversitesi araştırmacılarından Rodrigo Ochigame ise teknoloji şirketlerinin akademik içerikleri kullanma biçimini eleştirdi.
Ochigame, birçok matematikçinin çalışmalarının kendi izinleri alınmadan yapay zekâ modellerini eğitmek amacıyla kullanıldığını öne sürdü. Araştırmacılar, bilimsel içeriklerin teknoloji şirketleri tarafından nasıl değerlendirildiğine ilişkin daha sıkı yasal düzenlemeler yapılması gerektiğini savunuyor.
Uzmanlara göre yapay zekâ teknolojileri gelecekte matematik ve bilim dünyasında önemli rol oynayacak olsa da, insan kontrolü ve akademik denetim olmadan tamamen güvenilir kabul edilmesi şu an için mümkün görünmüyor.
HABER MERKEZİ