ABD Başkanı Donald Trump, Kanada’nın Çin ile yakınlaşmasına yönelik sert açıklamalarını sürdürdü. Sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımlarda Kanada Başbakanı Mark Carney’i doğrudan hedef alan Trump, Kanada’nın Çin’den ABD’ye yönlendirilecek ürünler için bir “teslimat limanı” olmasına kesinlikle izin vermeyeceklerini söyledi. Trump, böyle bir senaryonun hayata geçirilmesi halinde Kanada’dan ABD’ye gönderilen tüm ürünlere yüzde 100 gümrük vergisi uygulanacağını açıkladı.
“Kanada Çin Tarafından Yutulur” İddiası
Trump açıklamasında sert ifadeler kullandı. Kanada’nın Çin ile kapsamlı bir ticaret anlaşması yapmasının ülkeyi ekonomik ve sosyal açıdan büyük bir riskle karşı karşıya bırakacağını savunan Trump, “Eğer Vali Carney, Kanada’yı Çin’den ABD’ye gönderilen ürünler için bir teslimat limanı yapabileceğini düşünüyorsa çok büyük bir yanılgı içindedir. Çin, Kanada’yı canlı canlı yer ve işlerini, sosyal dokusunu ve yaşam biçimini harap eder” ifadelerini kullandı. Trump’a göre böyle bir iş birliği yalnızca Kanada’yı değil, küresel dengeleri de olumsuz etkileyecek.
“Dünyanın Son İhtiyacı Çin’in Kanada’yı Ele Geçirmesi”
Trump, ilk paylaşımının ardından yaptığı ikinci açıklamada söylemini daha da sertleştirdi. Çin’in Kanada üzerinde nüfuz kurmasının kabul edilemez olduğunu belirten Trump, “Dünyanın en son ihtiyacı olan şey Çin’in Kanada’yı ele geçirmesidir. Bu asla olmayacak, buna yaklaşılmasına bile izin verilmeyecek” dedi. ABD yönetimi, Çin’in Kuzey Amerika’daki ekonomik etkisini stratejik bir tehdit olarak değerlendirmeye devam ediyor.
Grönland ve Altın Kubbe Tartışması
Trump ile Carney arasındaki gerilimin yalnızca ticaretle sınırlı olmadığı da dikkat çekiyor. Trump daha önce Kanada’nın, Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’a ABD tarafından kurulması planlanan Altın Kubbe savunma sistemine karşı çıkmasını eleştirmişti. Trump, söz konusu savunma sisteminin Kanada’yı da koruyacağını savunarak, “Kanada, kendilerini ilk yıldan yutacak Çin ile iş yapmayı tercih etti” ifadelerini kullanmıştı.
Carney’den NATO ve Tarifeler Vurgusu
Kanada Başbakanı Carney ise World Economic Forum’ta yaptığı konuşmada ABD’nin Grönland’a yönelik tutumuna tepki göstermişti. NATO’nun ciddi bir sınavdan geçtiğini söyleyen Carney, Arktik güvenliğinin güçlü biçimde korunması gerektiğini vurgulamıştı. Ayrıca Trump’ın gümrük tarifelerini bir baskı aracı olarak kullandığını savunan Carney, ekonomik entegrasyonun artık küresel bir silaha dönüştüğünü dile getirmişti.
“Kanada ABD Sayesinde Var Olmuyor”
Trump’ın “Kanada ABD sayesinde var” sözlerine de yanıt veren Carney, iki ülke arasında güçlü bir ortaklık bulunduğunu ancak Kanada’nın kendi kimliğiyle geliştiğini ifade etti. Carney, “Kanada, Kanadalı olduğumuz için gelişiyor” diyerek ülkesinin egemenliğine vurgu yaptı.
Barış Kurulu Daveti Geri Çekildi
Gerilimi tırmandıran bir diğer adım ise Trump’ın, Carney’e daha önce sunduğu Barış Kurulu davetini geri çekmesi oldu. Trump, yayımladığı mesajda Kanada’nın bu yapıya katılımına ilişkin davetin iptal edildiğini bildirdi.
Carney’in Çin Ziyareti Gündemde
Tüm bu gelişmelerin merkezinde Carney’in 16 Ocak’ta Çin’e gerçekleştirdiği ziyaret yer alıyor. Pekin’de Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile bir araya gelen Carney, ticaret, enerji, tarım ve deniz ürünleri alanlarında yeni bir stratejik ortaklık üzerinde çalıştıklarını açıklamıştı. Çin’in Kanada’dan gelen kanola yağına uygulanan vergileri düşürmesi ve Kanada’nın Çin menşeli elektrikli araçlara düşük oranlı vergi uygulamayı kabul etmesi, ABD cephesinde rahatsızlık yarattı.
İHA