Türkiye'nin deprem kuşağında yer alması, evlerde alınabilecek güvenlik önlemlerini daha da önemli hale getiriyor. Deprem sırasında yaşanabilecek tehlikeler yalnızca binaların hasar görmesiyle sınırlı kalmıyor. Evlerde günlük yaşamın bir parçası olan pek çok eşya, şiddetli sarsıntılar sırasında devrilerek, kayarak veya kırılarak ciddi risk oluşturabiliyor.
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), deprem öncesinde evlerdeki tehlikelerin belirlenmesini ve devrilebilecek eşyaların uygun yöntemlerle sabitlenmesini öneriyor.
DEPREMDE EN BÜYÜK TEHLİKELERDEN BİRİ SABİTLENMEMİŞ DOLAPLAR
Evlerde bulunan gardıroplar, kitaplıklar, vitrinler ve yüksek raf sistemleri deprem sırasında devrilme riski taşıyan eşyaların başında geliyor.
Özellikle duvara sabitlenmemiş büyük mobilyalar, sarsıntının etkisiyle dengelerini kaybederek insanların üzerine düşebiliyor.
Yatak odalarında gardıropların yatağa yakın konumlandırılması ise gece meydana gelebilecek depremlerde ek tehlike oluşturuyor.
Bu nedenle yüksek ve ağır mobilyaların duvara uygun bağlantı elemanlarıyla sabitlenmesi, yatakların ise devrilme ihtimali bulunan dolaplardan uzak tutulması öneriliyor.
TELEVİZYONLAR VE ELEKTRONİK EŞYALAR RİSK TAŞIYOR
Salonlarda ve oturma odalarında bulunan televizyonlar da deprem sırasında tehlikeli hale gelebiliyor.
Özellikle sehpa üzerinde duran büyük ekran televizyonlar sarsıntı sırasında devrilerek yaralanmalara neden olabiliyor.
Benzer şekilde bilgisayar monitörleri, mikrodalga fırınlar ve diğer elektronik cihazlar da bulundukları yüzeylerden düşebiliyor.
Bu nedenle televizyonların uygun sabitleme aparatlarıyla güvence altına alınması, ağır elektronik cihazların kaymasını veya devrilmesini önleyecek tedbirlerin alınması gerekiyor.
YATAĞIN ÜZERİNDEKİ TABLO VE AYNALARA DİKKAT!
Ev dekorasyonunda kullanılan büyük aynalar, ağır tablolar ve duvara asılan süs eşyaları deprem sırasında ciddi tehlikeler oluşturabiliyor.
Özellikle yatak başlıklarının üzerine asılan ağır tablolar ve aynalar, sarsıntı sırasında yerlerinden çıkarak uyuyan kişilerin üzerine düşebiliyor.
AFAD'ın önerilerine göre yatakların üzerinde ağır raflar bulundurulmaması, duvara asılan eşyaların sağlam bağlantılarla monte edilmesi ve mümkün olduğunca yatak ile oturma alanlarından uzak konumlandırılması gerekiyor.
MUTFAK DOLAPLARI DEPREMDE TEHLİKELİ OLABİLİR
Deprem sırasında risk oluşturabilecek alanlardan biri de mutfaklar.
Mutfak dolaplarında bulunan cam bardaklar, tabaklar, tencereler ve diğer ağır malzemeler sarsıntının etkisiyle dolap kapaklarının açılması sonucu yere düşebiliyor.
Kırılan cam ve porselen parçaları yaralanmalara neden olabilirken ağır mutfak malzemeleri de çarpma riski oluşturuyor.
Bu tehlikeleri azaltmak için mutfak dolaplarına güvenlik mandalları takılması ve ağır malzemelerin alt raflara yerleştirilmesi öneriliyor.
AVİZELER VE TAVANA ASILI EŞYALAR DA RİSKLİ
Evlerde bulunan avizeler, sarkıt lambalar ve tavana monte edilen diğer eşyalar da deprem sırasında tehlike oluşturabiliyor.
Özellikle ağır avizelerin uygun bağlantı elemanları kullanılmadan monte edilmesi, sarsıntı sırasında yerinden kopma riskini artırıyor.
Tavana veya duvara monte edilen klima gibi ağır cihazların da taşıma kapasitesine uygun bağlantılarla sabitlenmesi gerekiyor.
BUZDOLABI VE BEYAZ EŞYALAR YERİNDEN HAREKET EDEBİLİR
Buzdolabı, çamaşır makinesi, bulaşık makinesi ve diğer büyük ev aletleri deprem sırasında hareket edebiliyor.
Özellikle büyük ve ağır cihazların kayması veya devrilmesi, hem yaralanma hem de elektrik ve gaz bağlantılarının zarar görmesi açısından tehlike oluşturabiliyor.
Beyaz eşyaların uygun güvenlik aparatlarıyla sabitlenmesi ve bağlantılarının uzman kişiler tarafından kontrol edilmesi, ev içindeki risklerin azaltılmasına yardımcı olabiliyor.
SOBA VE ISITICILAR YANGIN RİSKİNİ ARTIRABİLİR
Deprem sırasında devrilebilen sobalar ve ısıtıcılar da dikkat edilmesi gereken eşyalar arasında bulunuyor.
Özellikle yanmakta olan sobaların devrilmesi yangına yol açabilirken gazla çalışan cihazların bağlantılarının zarar görmesi gaz kaçağı riskini artırabiliyor.
AFAD, soba ve diğer ısıtıcıların uygun yöntemlerle sabitlenmesini, yanıcı ve tehlikeli maddelerin güvenli biçimde depolanmasını öneriyor.
EVDE DEPREME KARŞI HANGİ ÖNLEMLER ALINMALI?
Deprem öncesinde evlerde yapılacak bazı düzenlemeler, sarsıntı sırasında eşyalardan kaynaklanabilecek yaralanma riskini azaltabiliyor.
Alınabilecek başlıca önlemler şöyle:
- Gardırop, kitaplık ve vitrin gibi yüksek mobilyaları uygun aparatlar kullanarak duvara sabitleyin.
- Ağır eşyaları yüksek raflar yerine alt bölümlerde saklayın.
- Televizyon ve elektronik cihazların devrilmesini önleyecek bağlantılar kullanın.
- Yatakların üzerine ağır tablo, ayna ve raf yerleştirmeyin.
- Mutfak dolaplarına güvenlik mandalları takın.
- Avize ve duvara monte edilen cihazların bağlantılarını kontrol ettirin.
- Koridorlarda ve çıkış yollarında devrilerek geçişi engelleyebilecek eşyalar bulundurmayın.
- Yanıcı ve kırılabilecek maddeleri güvenli alanlarda muhafaza edin.
DEPREM ANINDA NE YAPILMALI?
AFAD, deprem sırasında bina içerisinde bulunan vatandaşların panik yapmadan güvenli bir noktada Çök-Kapan-Tutun hareketini uygulamalarını öneriyor.
Sarsıntı sırasında sabitlenmemiş dolaplardan, pencerelerden ve cam eşyalardan uzak durulması gerekiyor.
Baş ve boyun bölgesinin korunması, sarsıntı sona erene kadar güvenli pozisyonun sürdürülmesi ve merdivenlere ya da çıkış kapılarına doğru koşulmaması önem taşıyor.
Deprem anında asansör kullanılmaması ve balkonlara çıkılmaması da temel güvenlik kuralları arasında bulunuyor.
KÜÇÜK ÖNLEMLER BÜYÜK RİSKLERİ AZALTABİLİR
Deprem öncesinde evin her odasının gözden geçirilmesi, devrilme ve düşme tehlikesi bulunan eşyaların belirlenmesi büyük önem taşıyor.
Özellikle çocuk odaları, yatak odaları ve sık kullanılan yaşam alanlarında mobilyaların güvenli şekilde yerleştirilmesi, olası yaralanmaların önlenmesine katkı sağlayabiliyor.
Ev içindeki eşyaların sabitlenmesi, binanın depreme dayanıklı olmasının yerine geçmese de deprem güvenliğinin önemli bir parçasını oluşturuyor.
Vatandaşların depremi beklemeden evlerindeki riskli eşyaları kontrol etmeleri ve gerekli güvenlik önlemlerini almaları öneriliyor.
