Deprem sırasında en önemli kural panik yapmamaktır. Sarsıntı başladığında güvenli bir yer bulunarak “Çök – Kapan – Tutun” hareketi uygulanmalıdır.
Sağlam bir masa veya sıra altına girerek ya da yanında durarak hayat üçgeni oluşturmak büyük önem taşır. Baş ve boyun bölgesi mutlaka korunmalı, mümkünse iki el arasına alınmalı veya yastık, kitap gibi bir malzeme ile desteklenmelidir.
Sabitlenmemiş dolap, raf, pencere ve camlardan uzak durulması gerekir. Eğer masa yoksa dolgun koltuk, kanepe ya da içi dolu sandık gibi eşyaların yanında çömelerek korunma sağlanabilir.
Bina İçindeyken Yapılması Gerekenler
Deprem anında bina içerisindeyseniz kesinlikle panik yapılmamalıdır. Merdivenlere ya da çıkışlara doğru koşmak ciddi yaralanmalara neden olabilir. Aynı şekilde balkona çıkmak ya da pencerelerden atlamak büyük risk taşır.
Asansör kesinlikle kullanılmamalıdır. Ayrıca elektrik düğmelerine dokunulmamalı, kibrit veya çakmak yakılmamalıdır.
Sarsıntı sona erdikten sonra gaz, elektrik ve su vanaları kapatılmalı, soba ve ısıtıcılar söndürülmelidir. Camlardan ve kırılabilecek eşyalardan uzak durularak gerekli eşyalar alınmalı ve bina güvenli şekilde terk edilmelidir.
Açık Alandaysanız Dikkat Edilmesi Gerekenler
Deprem sırasında açık alanda bulunuyorsanız binalardan, enerji hatlarından, ağaçlardan ve duvar diplerinden uzaklaşmanız gerekir. Açık bir alanda çömelerek çevreden gelebilecek tehlikelere karşı hazırlıklı olunmalıdır.
Yamaç altlarında bulunmamak oldukça önemlidir. Çünkü deprem sırasında taş veya kaya düşmeleri yaşanabilir. Ayrıca deniz kıyısından uzaklaşmak da olası tsunami riskine karşı alınması gereken önlemler arasındadır.
Araç Kullanırken Deprem Olursa Ne Yapılmalı?
Deprem anında araç kullanıyorsanız güvenli bir noktada aracınızı durdurmanız gerekir. Köprüler, viyadükler ve elektrik direklerinin yanından uzak bir yerde araç durdurulmalıdır.
Araç anahtarının kontak üzerinde bırakılarak terk edilmesi ve trafikten uzak açık alanlara gidilmesi önerilir. Tünel içerisinde deprem meydana gelirse araç durdurulmalı ve araç dışında yere uzanarak baş ve boyun korunmalıdır.
Kapalı otoparklarda ise araçtan çıkıp aracın yanına uzanarak korunmak önerilir. Böylece yukarıdan düşebilecek büyük parçalar doğrudan kişiye zarar vermez.
Metro ve Toplu Taşımada Deprem
Metro ya da tren gibi toplu taşıma araçlarında deprem meydana geldiğinde araçtan inmeye çalışmak oldukça tehlikelidir. Elektrik hattı riski veya başka bir trenin çarpması gibi durumlar yaşanabilir.
Bu nedenle sarsıntı bitene kadar araç içinde kalınmalı, korkuluk veya askılara tutunulmalı ve görevli personelin talimatları dikkatle takip edilmelidir.
Deprem Sonrasında Yapılması Gerekenler
Deprem sona erdiğinde öncelikle kendi güvenliğiniz kontrol edilmelidir. Ardından çevrede yardıma ihtiyaç duyan kişiler olup olmadığına bakılmalıdır.
Deprem sonrası yangınlar oldukça sık görülen ikinci afetlerdir. Gaz kokusu alınırsa gaz vanası kapatılmalı, pencereler açılmalı ve bina terk edilmelidir.
Ayrıca acil durum çantası alınarak belirlenen toplanma alanına gidilmeli ve resmi kurumlardan gelen uyarılar radyo ve televizyon aracılığıyla takip edilmelidir.
Artçı Depremler Unutulmamalı
Her büyük depremin ardından artçı sarsıntılar meydana gelir. Bu sarsıntılar zamanla azalır ancak hasarlı binalarda büyük risk oluşturabilir.
Bu nedenle sarsıntılar tamamen sona ermeden hasarlı yapılara girilmemesi gerekir. Artçı deprem sırasında da ana depremde uygulanan çök – kapan – tutun kuralı uygulanmalıdır.
Yıkıntı Altında Kalanlar Ne Yapmalı?
Deprem sonrası enkaz altında kalan kişilerin panik yapmaması büyük önem taşır. Enerjiyi tasarruflu kullanmak ve gereksiz hareketlerden kaçınmak gerekir.
Eğer hareket edebiliyorsanız borulara, duvarlara veya zemine vurarak kurtarma ekiplerine sesinizi duyurmaya çalışabilirsiniz. Sesinizi kullanabiliyorsanız kurtarma ekiplerine kontrollü şekilde seslenmek de önemli bir yöntemdir.
HABER MERKEZİ
