Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada Rusya-Ukrayna savaşı, Avrupa ülkeleri, Gazze, İran ve Venezuela konusunda açıklamalarda bulundu. Lavrov, Avrupa ülkelerini barış görüşmelerini engellemeye çalışmakla suçlarken, Türkiye’nin S-400 hava savunma sistemlerini üçüncü bir ülkeye devretmesi ihtimaline ilişkin de dikkat çeken mesajlar verdi.
LAVROV: AVRUPA BARIŞ GÖRÜŞMELERİNİ ENGELLİYOR
Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda konuşan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un gündemindeki başlıklardan biri Rusya-Ukrayna savaşı oldu.
Lavrov, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Ukrayna konusunda diplomatik çözüm arayışına ilgi gösterdiğini belirtirken, Avrupa ülkelerinin ise süreci engellemeye çalıştığını savundu.
“Avrupa, barış görüşmelerini engellemek için elinden geleni yapıyor” diyen Lavrov, Batılı ülkelerin Ukrayna’ya silah desteğini sürdürdüğünü ve Rusya’ya “stratejik yenilgi” yaşatmayı hedeflediğini ileri sürdü.
Lavrov’un açıklamaları, hafta içerisinde New York’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile yaptığı görüşmenin ardından geldi. İki bakanın yaklaşık 50 dakika süren görüşmesinde Ukrayna savaşının diplomatik yollarla sona erdirilmesi konusu ele alınmıştı.
ALMANYA BAŞBAKANI MERZ’E ELEŞTİRİ
Lavrov, Ukrayna’ya verilen askeri destek üzerinden Almanya’yı da eleştirdi.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in ülkesinin Avrupa’nın önde gelen askeri güçlerinden biri haline gelmesi gerektiği yönündeki açıklamalarına değinen Lavrov, Berlin yönetiminin İkinci Dünya Savaşı’ndan ders çıkarıp çıkarmadığını sorguladı.
Rusya Dışişleri Bakanı ayrıca Moskova’nın Ukrayna’daki askeri faaliyetlerini Donbas ve Rusya’nın “Novorossiya” olarak adlandırdığı bölgelerde yaşayan insanları koruma gerekçesiyle sürdürdüğünü savundu.
“AVRUPA İLE SAVAŞA GİRME NİYETİMİZ YOK”
BM Genel Kurulu sonrasında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Lavrov, Rusya’nın Avrupa ülkelerine saldırmayı planladığı yönündeki değerlendirmeleri reddetti.
Lavrov, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in de daha önce bu konuda açıklama yaptığını hatırlatarak, Moskova’nın Avrupa ile savaşma niyetinde olmadığını söyledi.
Buna karşılık Lavrov, Avrupa ülkelerinin savunma harcamalarını artırmasını ve 2030’a kadar askeri hazırlık seviyesini yükseltme çağrılarını eleştirerek, Avrupa’nın Rusya ile olası bir çatışmaya hazırlandığını öne sürdü.
FİLİSTİN DEVLETİ İÇİN ÇAĞRI
Lavrov’un konuşmasında Gazze ve Filistin meselesi de geniş yer tuttu.
Rusya’nın, Birleşmiş Milletler kararları temelinde bağımsız bir Filistin Devleti kurulmasını desteklediğini belirten Lavrov, Gazze’de insani durumun kritik seviyede olduğunu söyledi.
Batı Şeria’daki İsrail yerleşimlerinin genişlemesini eleştiren Lavrov, mevcut durumun devam etmesi halinde gelecekte bağımsız bir Filistin Devleti kurulabilecek alanın giderek azalacağını savundu.
GAZZE İÇİN BÖLGE ÜLKELERİNE MESAJ
Gazze’de savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik girişimler hakkında da konuşan Lavrov, Arap ve Müslüman ülkelerin somut sonuç verecek bir girişim başlatması durumunda Rusya’nın bu çalışmalara katılmaya hazır olduğunu söyledi.
Lavrov, Mısır, Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin diplomatik temaslarda bulunduğunu ve ABD’nin de süreç içerisinde yer aldığını belirtti.
İRAN VE VENEZUELA KONUSUNDA ABD’YE ELEŞTİRİ
Lavrov konuşmasında ABD’nin Venezuela ve İran politikalarını da hedef aldı.
Rus Bakan, Venezuela’daki gelişmeler konusunda Washington yönetimini uluslararası hukuk kurallarını ihlal etmekle suçladı.
İran konusunda ise ülkenin dini ve siyasi yönetimine yönelik askeri saldırıları eleştiren Lavrov, sivil nükleer altyapının hedef alınmasının ciddi riskler oluşturduğunu savundu.
TÜRKİYE MESAJI: TUTUMUNA SAYGI DUYUYORUZ
Lavrov’a düzenlediği basın toplantısında Türkiye’nin Rusya’dan petrol ve doğal gaz alımlarını durdurma ihtimali de soruldu.
Lavrov, Ankara’nın dış politika tercihlerinin Türkiye tarafından belirleneceğini ifade ederek, “Türkiye Cumhuriyeti’nin tutumuna saygı duyuyoruz. Türkiye’nin kendisine ve halkına duyduğu saygıdan da hiçbir şekilde şüphe etmiyoruz” açıklamasında bulundu.
S-400’LER İÇİN DİKKAT ÇEKEN AÇIKLAMA
Toplantının en dikkat çeken başlıklarından biri ise Türkiye’nin Rusya’dan satın aldığı S-400 hava savunma sistemlerinin geleceği oldu.
Lavrov’a, Türkiye’nin F-35 programına yeniden dahil olabilmesi amacıyla S-400 sistemlerini üçüncü bir ülkeye devretmesinin mümkün olup olmadığı soruldu.
Lavrov, böyle bir ihtimalin tamamen dışlanmadığını ancak sistemlerin üçüncü ülkeye devrinin Rusya’nın açık onayına bağlı olduğunu söyledi.
Rus Bakan ayrıca sistemleri alacak ülkenin Rusya ile dostane ilişkiler içerisinde olması ve S-400’lerin başka ülkelere yeniden devredilmeyeceğine dair güvence vermesi gerektiğini belirtti.
“TÜRKİYE’DEN TALEP GELİRSE DEĞERLENDİRİRİZ”
S-400’lerin başka bir ülkeye gönderilmesine ilişkin resmi bir talep gelmesi halinde konunun değerlendirilebileceğini belirten Lavrov, Moskova’nın onay verebilmesi için yeniden satış veya başka ülkeye transfer konusunda güvence istediğini ifade etti.
Lavrov’un açıklamasına göre, Türkiye’den resmi bir talep gelmesi ve gerekli güvencelerin sağlanması durumunda Rusya S-400 sistemlerinin üçüncü bir ülkeye transferine izin verebilir.
BAE SORUSUNA YANIT VERDİ
S-400’lerin Birleşik Arap Emirlikleri’ne devredilebileceği yönündeki iddialar da Lavrov’a soruldu.
Rusya Dışişleri Bakanı, şu aşamada belirli bir ülke üzerinde değerlendirme yapılmadığını belirterek, Türkiye’nin resmi olarak nasıl bir plan ortaya koyacağının görülmesi gerektiğini söyledi.
S-400 VE F-35 TARTIŞMASI YENİDEN GÜNDEMDE
Türkiye’nin Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın alması Ankara ile Washington arasındaki savunma ilişkilerinde uzun süredir önemli gündem maddelerinden biri.
ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack da 23 Eylül’de yaptığı açıklamada, S-400 konusunda hukuki ve düzenleyici meselelerin çözümünün zaman alacağını belirtmişti. Barrack, Türkiye ile ABD arasındaki savunma iş birliğinin önemini koruduğunu ifade etmişti.
Barrack bir gün önce yaptığı başka bir açıklamada ise Washington ile Ankara arasında S-400 meselesine ilişkin görüşmelerin devam ettiğini ve konunun ABD’nin CAATSA yaptırımları ile sistemlerin statüsü, mülkiyeti ve geleceğine ilişkin hukuki başlıkları içerdiğini söylemişti.
Lavrov’un son açıklamalarıyla birlikte Türkiye’nin S-400 sistemlerinin geleceğine ilişkin tartışmalar yeniden gündeme gelirken, Ankara’dan üçüncü ülkeye devir konusunda resmi bir karar ya da talep açıklanmış değil.
İHA
