Bilimsel adı Equisetum arvense olan kırkkilit otu, halk arasında at kuyruğu otu olarak da biliniyor. Bitkinin toprak üstündeki bölümleri kurutularak çay, kapsül, sıvı ekstrakt veya farklı bitkisel ürünlerin hazırlanmasında kullanılabiliyor.

Kırkkilit otu silika başta olmak üzere çeşitli bitkisel bileşikler içeriyor. Bu nedenle özellikle kemik, saç, cilt ve tırnak sağlığıyla ilişkilendiriliyor. Ancak bu alanlardaki faydalarının önemli bir bölümü için insanlarda yapılmış kaliteli bilimsel araştırmaların sınırlı olduğu belirtiliyor.

Kırkkilit otu idrar söktürücü mü?

Kırkkilit otunun en çok bilinen özelliklerinden biri hafif idrar söktürücü etkisi.

Avrupa İlaç Ajansı’na (EMA) bağlı Bitkisel Tıbbi Ürünler Komitesi, kırkkilit otu preparatlarının küçük çaplı idrar yolu şikayetlerinde idrar miktarını artırarak idrar yollarının temizlenmesine yardımcı olmak amacıyla geleneksel bitkisel ürün olarak kullanılabileceğini belirtiyor.

Ancak bu değerlendirme güçlü klinik kanıtlardan çok uzun yıllara dayanan geleneksel kullanıma dayanıyor. Yapılan küçük bir çalışmada hafif idrar söktürücü etki görülmüş olsa da katılımcı sayısının sınırlı olduğu ifade ediliyor.

Kemikleri gerçekten “beton gibi” yapıyor mu?

Kırkkilit otu için internette en sık karşılaşılan iddialardan biri, kemikleri olağanüstü ölçüde güçlendirdiği yönünde.

Bitki silika içerdiği için kemik sağlığıyla ilişkilendirilse de “kemikleri beton gibi yapar”, osteoporozu tedavi eder veya kemik erimesini önler şeklindeki iddiaları doğrulayacak yeterli klinik kanıt bulunmuyor.

ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri bünyesindeki LiverTox kaynağı da kırkkilit otunun osteoporoz dahil birçok hastalık için kullanıldığını, ancak bu iddiaların kontrollü insan çalışmalarında doğrulanmadığını belirtiyor.

Bu nedenle kırkkilit otu, kemik hastalıklarının tedavisinde doktor tarafından verilen ilaçların veya tıbbi takibin yerine kullanılmamalı.

Yaralara iyi gelir mi?

Kırkkilit otu geleneksel olarak cilt üzerinde de kullanılıyor.

EMA, bitkinin yüzeysel yaraların destekleyici bakımında geleneksel kullanımı bulunduğunu bildiriyor. Bununla birlikte kurum, bu kullanım alanında da yeterli klinik araştırma bulunmadığının altını çiziyor.

Derin, enfekte, kanayan veya iyileşmeyen yaralarda bitkisel ürünler yerine sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.

Kırkkilit otu çayı nasıl kullanılıyor?

Kırkkilit otu piyasada kurutulmuş bitki, çay, kapsül ve ekstrakt gibi farklı formlarda satılabiliyor.

Ancak ürünlerin içerikleri ve yoğunlukları birbirinden farklı olabileceği için herkes için geçerli tek bir kullanım miktarı vermek doğru değil. Özellikle düzenli ilaç kullananların veya kronik rahatsızlığı bulunanların kullanmadan önce doktor ya da eczacıya danışması öneriliyor.

Bitkisel ürünlerin “doğal” olmasının otomatik olarak güvenli oldukları anlamına gelmediği de unutulmamalı. Bazı bitkisel ürünler ilaçlarla etkileşime girebilir.

Kimler kırkkilit otu kullanırken dikkat etmeli?

Kırkkilit otunun herkes için uygun olduğu söylenemez.

EMA, şiddetli kalp veya böbrek hastalığı gibi sıvı tüketiminin sınırlandırılması gereken durumlarda kırkkilit otunun idrar söktürücü amaçla kullanılmaması gerektiğini belirtiyor. Hamilelik ve emzirme döneminde ise yeterli güvenlik verisi bulunmadığı için kullanım önerilmiyor. Çocuklarda da özellikle ağızdan kullanım konusunda dikkat gerekiyor.

Ayrıca idrar söktürücü ilaçlar, lityum veya bazı diğer ilaçları kullananların olası etkileşimler nedeniyle sağlık uzmanına danışması önem taşıyor.

Bursa’ya Yağmur Geliyor! İşte 5 Günlük Hava Durumu
Bursa’ya Yağmur Geliyor! İşte 5 Günlük Hava Durumu
İçeriği Görüntüle
Yan etkileri olabilir

Kırkkilit otu kullanımında bazı kişilerde mide-bağırsak yakınmaları veya alerjik reaksiyonlar görülebiliyor. EMA, özellikle idrar yolu şikayetleri için kullanılan ürünlerde hafif mide ve bağırsak rahatsızlıklarının bildirildiğini aktarıyor.

Bu nedenle kullanım sonrasında beklenmeyen bir belirti ortaya çıkması halinde ürünün bırakılması ve sağlık uzmanına danışılması gerekiyor.

Kırkkilit otu mucize bitki değil

Kırkkilit otu, geleneksel bitkisel kullanımda uzun bir geçmişe sahip olsa da hakkında dolaşan her sağlık iddiası bilimsel olarak doğrulanmış değil.

Özellikle “kemikleri beton gibi güçlendirir”, “romatizmayı tedavi eder”, “böbrek hastalığını iyileştirir” veya “kansızlığı geçirir” gibi kesin ifadeler mevcut bilimsel verilerle desteklenmiyor.

Kırkkilit otu kullanmayı düşünenlerin, özellikle kronik hastalığı veya düzenli ilaç kullanımı varsa doktora ya da eczacıya danışması en güvenli yaklaşım olarak öne çıkıyor.

HABER MERKEZİ

Kaynak: HABER MERKEZI