Türkiye’nin bir deprem ülkesi olması, afet anında doğru davranış biçimlerini bilmeyi hayati bir zorunluluk haline getiriyor. Uzmanlara göre depremlerde can ve mal kayıplarının artmasının en önemli nedenlerinden biri, sarsıntı sırasında panik yapılması ve yanlış hareket edilmesi. Deprem anında doğru davranışlar, hayatta kalma ihtimalini büyük ölçüde artırıyor. Peki deprem sırasında nerede ve nasıl davranılmalı? İşte bina içinde, dışarıda, araçta ve enkaz altında yapılması gerekenler…
Bina İçindeyseniz Panik Yapmayın
Deprem sırasında en önemli kural sakin kalmaktır. Panik halinde koşmak, merdivenlere yönelmek veya binayı terk etmeye çalışmak ciddi yaralanmalara yol açabilir. Sarsıntı başladığında sabitlenmemiş dolap, raf, pencere ve devrilebilecek eşyalardan uzak durulmalıdır. Sağlam bir masa altına girerek veya dolgun koltuk, kanepe gibi koruyucu eşyaların yanına çömelerek “çök–kapan–tutun” hareketi uygulanmalıdır.
Baş ve ense mutlaka iki el arasında ya da yastık, kitap gibi bir cisimle korunmalı, sarsıntı geçene kadar bulunduğunuz yerden ayrılmamalıdır. Camlardan, dış cephe duvarlarından ve üzerinize düşebilecek aydınlatma armatürlerinden uzak durmak büyük önem taşır.
Depremde Kapı, Balkon ve Asansör Tehlikelidir
Deprem sırasında kapı eşiklerinin güvenli olduğu düşüncesi yanlıştır. Sağlamlığı bilinmeyen kapılar kullanılmamalıdır. Balkonlara çıkmak, pencerelerden atlamak ve asansör kullanmak hayati risk taşır. Araştırmalar, deprem sırasında yaralanmaların büyük bölümünün bina içinde hareket ederken veya dışarı çıkmaya çalışırken yaşandığını ortaya koymaktadır.
Sarsıntı yataktayken başladıysa, üzerinize düşebilecek ağır bir eşya yoksa yatakta kalınmalı ve baş yastıkla korunmalıdır. Sarsıntı sona erdikten sonra gaz, elektrik ve su vanaları kapatılmalı, acil durum çantası alınarak önceden belirlenen toplanma alanına gidilmelidir.
Açık Alandaysanız Güvenli Mesafeyi Koruyun
Deprem anında dışarıdaysanız, binalardan, enerji hatlarından, direklerden ve ağaçlardan uzak durulmalıdır. Açık arazide çömelerek çevreden gelebilecek tehlikelere karşı hazırlıklı olunmalıdır. Deniz kıyılarından uzaklaşılmalı, toprak kayması veya kaya düşme riski olan yamaç altlarında bulunulmamalıdır.
Depremlerde en büyük tehlikelerden biri, binaların dış duvarlarının yıkılmasıdır. Birçok can kaybı, bina içinden kaçmaya çalışan kişilerin enkaz altında kalması sonucu meydana gelmektedir.
Araç Kullanıyorsanız Nasıl Davranmalısınız?
Araçla seyir halindeyken deprem olursa, bina, direk, ağaç ve üst geçitlerden uzak bir noktada aracı sağa yanaştırıp durmak gerekir. Kontak anahtarı üzerinde bırakılmalı ve pencereler kapalı şekilde araç içinde kalınmalıdır. Sarsıntı geçmeden araçtan inmemek önemlidir.
Tünel veya kapalı otoparkta bulunuluyorsa, araçtan çıkıp yanına yatılarak baş korunmalıdır. Hasar görmüş yol, köprü ve rampalar kesinlikle kullanılmamalıdır.
Enkaz Altında Kaldıysanız Sakin Olun
Enkaz altında kalan kişiler kibrit veya çakmak yakmamalı, toz kaldıracak hareketlerden kaçınmalıdır. Ağız ve burun bir bezle kapatılmalı, borulara ya da duvarlara vurarak arama kurtarma ekiplerine yer bildirimi yapılmalıdır. Bağırmak son çare olarak düşünülmeli, mümkünse ıslık kullanılmalıdır.
HABER MERKEZİ