Prof. Dr. Canan Karatay, “Karatay Sözü” adlı YouTube kanalında güneş kremleriyle ilgili dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Bazı güneş kremlerinde kullanılan kimyasal maddelerin vücutta emilebildiğini söyleyen Karatay, özellikle çocuklarda güneş kremi kullanımına karşı çıkarak “Güneş kremsiz kalın” çağrısında bulundu.
Karatay, yayınında güneş kremleriyle ilgili yeni araştırmalar bulunduğunu öne sürerek, bazı ürünlerdeki kimyasal filtrelerin kana karışabildiğini ve hormonal sistemi etkileyebileceğini savundu.
“Güneş Kremlerindeki Maddeler Kana Geçiyor”
Güneş kremlerinin içerisinde kullanılan bazı kimyasal maddelerin ciltten emilebildiğini belirten Karatay, söz konusu maddelerin vücutta östrojen benzeri etki gösterebildiğini ileri sürdü.
Özellikle küçük çocuklar konusunda uyarıda bulunan Karatay, annelerin çocuklarını güneşten korumak amacıyla yoğun şekilde kremlediğini belirterek bu uygulamanın hormonal denge açısından risk oluşturabileceğini savundu.
Karatay, “Cilde sürüldüğü anda emilip kana ve dolaşıma geçiyor” ifadelerini kullanarak bazı güneş koruyucu içeriklerinin çocuklarda ve yetişkinlerde uzun vadeli etkilerinin dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Uva Ve Uvb Işınlarına Dikkat Çekti
Güneş ışınlarının UVA ve UVB olmak üzere farklı etkiler gösterdiğini hatırlatan Karatay, UVA ışınlarının cildin daha derin tabakalarına ulaşarak yaşlanma ve kırışıklık üzerinde etkili olabileceğini belirtti.
UVB ışınlarının ise cildin üst tabakalarında etkili olduğunu ve D vitamini üretiminde rol oynadığını söyleyen Karatay, yoğun güneş koruyucu kullanımının D vitamini sentezini azaltabileceğini savundu.
“Güneşlenmek Önemli Ama Uzun Süre Güneşte Kalmayın”
Güneş ışığının tamamen zararlı olarak değerlendirilmesine karşı çıkan Karatay, kontrollü güneşlenmenin önemine dikkat çekti.
Uzun süre güneş altında kalmanın doğru olmadığını vurgulayan Karatay, kısa süreli güneşlenmenin sağlığa yararlı olduğunu savundu. Karatay, özellikle güneş yanıklarının çocuklar ve ileri yaştaki kişiler açısından tehlikeli olabileceğini de ifade etti.
Zeytinyağı Önerisinde Bulundu
Karatay'ın dikkat çeken önerilerinden biri de zeytinyağı oldu. Güneş sonrası cilde zeytinyağı sürülebileceğini söyleyen Karatay, zeytinyağının cildi beslediğini ve cilt mikrobiyomunu desteklediğini öne sürdü.
Karatay, “Zeytinyağı çok önemli. Cildi de besler, cildi de güçlendirir” ifadelerini kullandı.
“Cilt Kanserinin En Önemli Nedeni Güneş Değil” İddiası
Karatay, cilt kanserinin temel nedeninin güneş ışığı olmadığı görüşünü de dile getirdi. Cilt mikrobiyomunun bozulması ve bağışıklık sisteminin zayıflamasının önemli olduğunu savunan Karatay, güneşe kontrollü şekilde çıkılması gerektiğini söyledi.
Ancak mevcut tıbbi kuruluşların değerlendirmeleri Karatay'ın bazı ifadelerinden ayrılıyor. Amerikan Dermatoloji Akademisi, korunmasız ultraviyole ışın maruziyetini cilt kanseri açısından önemli ve önlenebilir risk faktörlerinden biri olarak değerlendiriyor. Kuruluş, geniş spektrumlu, suya dayanıklı ve en az SPF 30 güneş koruyucu kullanılmasını öneriyor.
Güneş Kremi İçerikleriyle İlgili Araştırmalar Sürüyor
ABD Gıda ve İlaç Dairesi de bazı kimyasal güneş koruyucu maddelerin ciltten emilerek vücuda geçebildiğini belirtiyor. FDA'nın değerlendirmelerinde özellikle oxybenzone gibi bazı maddeler hakkında sistemik emilim ve olası hormonal etkilerin daha fazla araştırılması gerektiği ifade ediliyor. Ancak bu durum, güneş kremlerinin genel olarak “cilt kanserine yol açtığının kanıtlandığı” anlamına gelmiyor.
Büşranur AKDAĞ
