Her gün alışveriş yaparken, televizyon izlerken, bankacılık işlemlerimizi gerçekleştirirken ya da bir restoranda yemek yerken onlarca markayla karşılaşıyoruz. Ancak çoğumuz kullandığımız markaların isimlerinin nereden geldiğini, hangi hikâyeyi taşıdığını ya da aslında neyin kısaltması olduğunu bilmiyoruz.
Özellikle yabancı gibi görünen birçok marka, aslında tamamen Türk girişimcilerin kurduğu şirketlerden oluşuyor. Kimileri kurucularının isimlerinden doğarken, kimileri şehir isimlerinin birleşiminden, kimileri ise oldukça yaratıcı kelime oyunlarından ortaya çıkmış durumda.
İşte Türkiye’nin en dikkat çekici marka isimleri ve perde arkasındaki şaşırtıcı hikâyeleri…
YKM: Yeni Karamürsel Mağazaları
Yıllarca “YKM’nin açılımı ne?” sorusu sosyal medyada tartışıldı. Kimileri farklı anlamlar yüklese de gerçek oldukça basit.
YKM’nin açılımı Yeni Karamürsel Mağazalarıdır.
Türkiye’nin en bilinen mağaza zincirlerinden biri olan marka, ismini doğrudan kuruluşundan alıyor.
MADO: Maraş Dondurmacısı
Türkiye’nin dünyaya açılan en önemli lezzet markalarından biri olan MADO’nun adı da aslında bir kısaltma.
MADO;
MA: Maraş
DO: Dondurmacısı
ifadelerinin birleşiminden oluşuyor.
Marka bugün onlarca ülkede faaliyet gösterse de ismi doğduğu şehir olan Kahramanmaraş’ı taşımaya devam ediyor.
MUDO: Mustafa ve Doğan
Birçok kişinin yabancı zannettiği Mudo, aslında tamamen yerli bir marka.
Kurucu ortaklar;
- Mustafa Taviloğlu
- Doğan Gürün
isimlerinin ilk iki harflerini bir araya getirerek MUDO markasını oluşturdu.
MU + DO = MUDO
AKBANK: Adana ve Kayseri’nin Hikâyesi
Türkiye’nin en büyük özel bankalarından biri olan Akbank’ın ismi de oldukça ilginç.
Bankanın kurucuları Kayserili iş insanlarından oluşurken ticari faaliyetlerini Adana’da yürütüyordu.
Bu nedenle;
A: Adana
K: Kayseri
kelimeleri “Bank” ifadesiyle birleşerek AKBANK adını oluşturdu.
Bu nedenle yıllardır “Adana Kayseri Bankası” ya da “Adana’daki Kayserililerin Bankası” şeklinde anlatılan hikâyenin temelinde iki şehrin ortak geçmişi bulunuyor.
DYO: Durmuş Yaşar ve Oğulları
Türkiye boya sektörünün öncü markalarından DYO da yabancı gibi görünmesine rağmen tamamen Türk kökenli.
Marka ismi;
Durmuş Yaşar ve Oğulları
ifadesinin kısaltılmasından oluşuyor.
Bugün Yaşar Holding’in en önemli şirketlerinden biri olmayı sürdürüyor.
NTV: Nergis TV
Türkiye’nin ilk haber kanallarından biri olan NTV’nin açılımını bilenlerin sayısı oldukça az.
NTV’nin açılımı;
Nergis TV
olarak biliniyor.
İsim, kuruluş sürecinde Cavit Çağlar’ın Nergis Grubu’ndan ilham alınarak belirlenmişti.
ALFEMO: Ali Feyzullah Mobilya
Mobilya sektörünün önemli isimlerinden Alfemo da yabancı görünmesine rağmen Türk markasıdır.
ALFEMO;
Ali Feyzullah Mobilya
kelimelerinin kısaltmasıdır.
Bugün onlarca ülkeye ihracat yapan marka, adını kurucusundan alıyor.
DİMES: Diren Meyve Suları
Meyve suyu denince ilk akla gelen markalardan biri olan DİMES’in adı da kurucusunun soyadından geliyor.
DİMES;
Diren Meyve Suları
anlamını taşıyor.
Kurucusu Mustafa Vasfi Diren, markayı Tokat’ta kurarak Türkiye’nin en önemli içecek markalarından birine dönüştürdü.
ENKA: Enişte ve Kayınbirader
Belki de en ilginç marka hikâyelerinden biri ENKA’ya ait.
Kurucuları;
- Şarık Tara
- Sadi Gülçelik
akrabaydı.
Şirket ismi;
ENişte
ve
KAyınbirader
kelimelerinin ilk bölümlerinden oluşturuldu.
Bugün dünyanın birçok ülkesinde milyarlarca dolarlık projelere imza atan ENKA, ismini aile bağından alıyor.
YU-MA-TU: Yusuf, Mahmut ve Tuncer
Yıllarca Japon markası sanılan Yumatu’nun hikâyesi de oldukça şaşırtıcı.
Markanın adı;
- Yusuf
- Mahmut
- Tuncer
isimlerinin ilk hecelerinden oluşuyor.
Bu nedenle tamamen yerli bir marka olmasına rağmen yabancı algısı oluşturmayı başarmış markalar arasında gösteriliyor.
RAMSEY: Remzi Gür
Ramsey ismini duyanların büyük bölümü markayı İngiliz sanıyor.
Oysa marka tamamen Türk girişimci Remzi Gür tarafından kuruldu.
“Ramsey” ismi, Remzi isminin İngilizce telaffuzundan esinlenilerek oluşturuldu.
OSSE: Osman ve Sezai
Türkiye’nin gözlük sektöründeki önemli markalarından Osse’nin adı da kurucu ortaklardan geliyor.
OSSE;
OS: Osman
SE: Sezai
isimlerinin birleşimidir.
RODIMOOD: Ramazanoğulları Dikim İşletmeciliği
RodiMood’un ismindeki “RODI” kısmı;
Ramazanoğulları Dikim İşletmeciliği
ifadesinin kısaltmasıdır.
Bu nedenle tamamen yerli bir tekstil markasıdır.
BANVİT: Bandırma Vitaminli Yem Sanayi
Türkiye’nin en büyük gıda markalarından Banvit’in adı da kuruluş amacını anlatıyor.
BANVİT;
Bandırma Vitaminli Yem Sanayi
ifadesinin kısaltmasıdır.
Şirket ilk olarak yem üretimi amacıyla Bandırma’da kuruldu.
HAPPY MOON’S: Soyadından Gelen İngilizce Oyun
Happy Moon’s markasının sahibi Hüseyin Aymutlu, soyadını İngilizce çağrıştıracak şekilde yorumlayarak markasını oluşturdu.
Bu yaratıcı isim, bugün restoran sektörünün en bilinen markalarından biri haline geldi.
BEYMEN: Bey + Men
Lüks giyim markası Beymen’in adı oldukça basit ama zekice oluşturuldu.
İlk yıllarda yalnızca erkek müşterilere hitap eden marka;
Türkçe “Bey”
ile İngilizce “Men”
kelimelerini birleştirerek bugün herkesin bildiği Beymen ismini oluşturdu.
BEKO: Bejerano ve Koç
Türkiye’nin dünyaca ünlü beyaz eşya markası Beko’nun ismi de iki soyadının birleşiminden geliyor.
Kuruluş aşamasında Vehbi Koç ile Bejerano ortaklığından doğan marka;
BE
(Bejerano)
ve
KO
(Koç)
hecelerinin birleşmesiyle oluşturuldu.
VAKKO: Vitali ve Albert Hakko
Moda dünyasının köklü markalarından Vakko’nun adı da aile soyadından geliyor.
Kurucu Vitali Hakko ile kardeşi Albert Hakko’nun isimlerinden esinlenilerek oluşturulan marka bugün lüks modanın simgelerinden biri kabul ediliyor.
KVK: Üç Soyadının Baş Harfi
Cep telefonu dağıtım sektörünün devlerinden KVK;
- Karamehmet
- Vargı
- Kavala
soyadlarının baş harflerinden oluşuyor.
HES KABLO: Hacılar Elektrik Sanayi
Türkiye’nin önemli kablo üreticilerinden HES’in açılımı;
Hacılar Elektrik Sanayi
şeklindedir.
GRATİS: Latince “Bedava”
Birçok kişinin yabancı sandığı Gratis ismi ise Latince kökenlidir.
“Gratis” kelimesi Latince’de ücretsiz, bedava anlamına geliyor.
ASPAVA: Allah Sağlık Para Afiyet Versin Amin
Belki de Türkiye’nin en dikkat çekici marka açılımı Aspava’dır.
ASPAVA;
Allah
Sağlık
Para
Afiyet
Versin
Amin
kelimelerinin baş harflerinden oluşuyor.
Özellikle Ankara’daki restoran kültürünün simgelerinden biri haline gelen marka, yıllardır bu ilginç açılımıyla konuşuluyor.
Sevenhill: Yeditepe’den Dünyaya
Sevenhill markası ilk olarak “Yeditepe” adıyla kurulmuş ancak beklenen ilgiyi görmeyince İngilizce karşılığı olan Sevenhill ismine geçilmişti.
Marka İsmi Seçmek Bir Pazarlama Stratejisi
Marka isimleri yalnızca bir kelimeden ibaret değil. Akılda kalıcılık, uluslararası pazarda kullanılabilirlik, telaffuz kolaylığı ve kurumsal kimlik oluşturma açısından büyük önem taşıyor.
Bugün yabancı sandığımız birçok markanın aslında Türk girişimcilerin zekice oluşturduğu isimlerden meydana gelmesi de bunun en güzel örneklerinden biri olarak gösteriliyor. Kimisi kurucusunun adını yaşatırken, kimisi doğduğu şehri ölümsüzleştiriyor, kimisi ise yıllarca çözülemeyen ilginç bir kısaltmanın arkasında saklı kalıyor.
Ömer Faruk KARATOSUN