Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, kira uyuşmazlıklarında 1 Eylül 2023’ten itibaren dava şartı haline gelen zorunlu arabuluculuk uygulamasına ilişkin çarpıcı verileri kamuoyuyla paylaştı. Bakan Tunç, uygulamanın başladığı tarihten bu yana toplam 383 bin 502 başvurunun yapıldığını, bu başvurulardan 135 bin 673’ünün tarafların karşılıklı anlaşmasıyla sonuçlandığını bildirdi.
Bakan Tunç, “Arabuluculuk uygulamasıyla ihtilafları büyütmeden çözmeyi ve toplumsal huzura katkı sunmayı hedefliyoruz. Bu sistem sayesinde hem mahkemelerin yükü hafifliyor hem de vatandaşlarımız uzun ve yıpratıcı dava süreçlerine girmeden çözüm bulabiliyor” ifadelerini kullandı.
En fazla başvuru İstanbul’dan
Adalet Bakanı Tunç’un verdiği bilgilere göre, arabuluculuk yoluyla çözüme ulaşan başvuruların büyük bölümü üç büyükşehirde gerçekleşti. İstanbul’da 107 bin, Ankara’da 39 bin, İzmir’de ise 23 bin vatandaş, arabuluculuk sistemi sayesinde sorunlarını mahkemeye taşımadan çözüme kavuşturdu.
Genel toplamda ise 271 bin kişi, adliyeye gitmeden bir masa etrafında oturup konuşarak uzlaştı. Bakan Tunç, bunun uzlaşma kültürünün yerleşmesi açısından son derece önemli bir gelişme olduğuna dikkat çekti.
Türkiye Yüzyılı Yargı Reformu ile destekleniyor
Adalet Bakanlığı’nın ısrarlı şekilde üzerinde durduğu ve Türkiye Yüzyılı Yargı Reformu Strateji Belgesi çerçevesinde hayata geçirilen arabuluculuk sistemi, sadece kira uyuşmazlıklarında değil; iş, ticaret ve tüketici davalarında da dava şartı olarak uygulanıyor. Bu modelle birlikte mahkemelerin üzerindeki dosya yükü önemli ölçüde azalırken, tarafların hızlı ve barışçıl çözümlere ulaşması da kolaylaşıyor.
Bakan Tunç, “Gecikmeyen, öngörülebilir ve güven veren bir adalet sistemi için; arabuluculuk sisteminin kurumsal yapısını güçlendirmeye ve adalete erişimi kolaylaştırmaya kararlılıkla devam ediyoruz” dedi.
Barışçıl çözüm kültürü yaygınlaşıyor
Zorunlu arabuluculuk uygulaması, tarafların birbirleriyle iletişim kurarak ortak bir zeminde buluşmalarına imkân tanıdığı için hem zamandan tasarruf sağlıyor hem de toplumsal barışa katkı sunuyor. Uzmanlar, bu tür alternatif çözüm yollarının uzun vadede yargı sistemine nefes aldıracağını ve vatandaşların adalete erişimini hızlandıracağını vurguluyor.
Adalet Bakanlığı’nın verileri de bu görüşü destekler nitelikte. Arabuluculuk uygulamasına olan ilginin hızla artması, vatandaşların yargı yoluna başvurmadan önce uzlaşma yöntemlerine açık olduğunu gösteriyor.
Yeni düzenlemeler yolda olabilir
Bakan Tunç’un açıklamaları, arabuluculuğun sadece mevcut davalarda değil, ileride farklı hukuk alanlarına da yaygınlaştırılabileceğinin sinyalini veriyor. Yargı Reformu Strateji Belgesi kapsamında sistemin kurumsal altyapısının daha da geliştirilmesi, arabulucuların eğitimi ve nitelikli insan kaynağının artırılması için çalışmalar yürütülüyor.
Özellikle kiracı-ev sahibi uyuşmazlıklarında artan başvurular, bu sistemin ne kadar yerinde bir adım olduğunu ortaya koyuyor. Süreç sonunda anlaşma sağlanamaması durumunda ise vatandaşların dava açma hakları korunuyor.
Büşranur AKDAĞ