Kalp ve damar hastalıkları, dünya genelinde olduğu gibi Türkiye’de de en yaygın sağlık sorunlarının başında geliyor. Doç. Dr. Muhammed Keskin, YouTube kanalında yaptığı kapsamlı değerlendirmede, kalp ve metabolizma sağlığını doğrudan etkileyen ve herkesin bilmesi gereken 10 temel değere dikkat çekti. Keskin’e göre bu değerler, sadece kalp hastalıklarını değil, diyabetten hipertansiyona kadar pek çok kronik hastalığın erken sinyallerini de veriyor.
- Tansiyon: İlk ve En Önemli Gösterge
Kalp ve damar sağlığında ilk sırada tansiyon yer alıyor. Doç. Dr. Keskin, ideal kan basıncı değerinin herkes için aynı olduğunu vurguluyor. Buna göre büyük tansiyonun 120’nin, küçük tansiyonun ise 80’in altında olması gerekiyor. Bu sınırların üzerindeki değerler, kalp ve damar sistemi üzerinde ciddi bir yük oluşturuyor.
- Açlık Kan Şekeri: Metabolizmanın Aynası
Açlık kan şekeri, metabolik sağlığın en önemli göstergelerinden biri. Açlık kan şekeri değerinin 100’ün altında, ideal olarak ise 88’in altında olması öneriliyor. Değerlerin 100-126 arasında seyretmesi prediyabet, 126’nın üzerinde olması ise diyabet riski anlamına geliyor.
- Trigliserit: Gizli Tehlike
Kan yağlarından biri olan trigliserit seviyesinin 100’ün altında olması ideal kabul ediliyor. 200’ün üzerindeki değerler yüksek risk, 500’ün üzeri ise çok yüksek risk olarak değerlendiriliyor ve kalp-damar hastalıklarıyla güçlü şekilde ilişkilendiriliyor.
- HDL Kolesterol: İyisi de Fazlası da Riskli
HDL, yani iyi kolesterolün erkeklerde 50, kadınlarda ise 55’in üzerinde olması gerekiyor. Ancak Doç. Dr. Keskin, HDL’nin aşırı yüksek olmasının da sanıldığı kadar faydalı olmadığını belirtiyor. 60-80 arası ideal kabul edilirken, 100’ün üzerindeki HDL değerleri artmış kalp hastalığı riskiyle ilişkilendiriliyor.
- Bel Çevresi: Kilo Değil, Yağ Dağılımı Önemli
Bel çevresi, iç organ yağlanmasının en net göstergelerinden biri. Kadınlarda 80 cm, erkeklerde 88 cm’nin altı ideal kabul ediliyor. Bu sınırların aşılması; diyabet, hipertansiyon ve karaciğer yağlanması riskini ciddi şekilde artırıyor.
- Vücut Kitle İndeksi: İdeal Aralık Dar
Vücut kitle indeksi (VKİ) için ideal aralık 18-23 olarak belirtiliyor. 25’e kadar normal kabul edilse de, en sağlıklı aralığın 18-23 olduğu vurgulanıyor. Ancak tek başına VKİ yeterli değil.
- “Skinny Fat” Uyarısı
Doç. Dr. Keskin, zayıf görünümlü bireylerde de iç organ yağlanmasının olabileceğine dikkat çekiyor. Vücut kitle indeksi normal olsa bile metabolik sağlık mutlaka değerlendirilmelidir.
- Nabız: Sessiz Haberci
İstirahat nabzının 60-80 arasında olması gerekiyor. Sürekli 80’in üzerinde olması taşikardi, 60’ın altında olması ise (sporcu kalbi yoksa) bradikardi olarak değerlendirilir ve nedenleri araştırılmalıdır.
- Karotis İntima Media Kalınlığı
Şah damarı duvar kalınlığını gösteren bu ölçüm, kalp-damar hastalığı riskini öngörmede çok değerlidir. İdeal kalınlık 0.6-0.7 mm olup, 1 mm’nin üzeri ciddi risk anlamına gelir.
- ABI Değeri: Damar Sertliğinin Ölçüsü
ABI (Ayak Bileği – Kol İndeksi) değeri 1.0-1.2 arasında olmalıdır. 1.3’ün üzeri damar sertliğini, 1.0’ın altı ise bacak damarlarında akım yetersizliğini düşündürür.
Erken Kontrol Hayat Kurtarır
Doç. Dr. Muhammed Keskin, bu 10 değerin birlikte değerlendirilmesinin kalp ve metabolik sağlık hakkında net bir tablo sunduğunu belirterek, değerlerinde bozulma olan kişilerin mutlaka hekime başvurması gerektiğini vurguluyor. Kalp sağlığında erken farkındalık, uzun vadede hayat kurtarıcı olabiliyor.
Sıla Solaklar VERİM