İsrail’in sözde Ermeni soykırımını tanıma girişimi üzerinden Türkiye’yi hedef alma planının başarısız olmasının ardından, İsrail basınında dikkat çeken yeni bir Türkiye karşıtı analiz yayımlandı. Jerusalem Post’ta yer alan yazıda, İran’daki Kürt grupların İsrail tarafından silahlandırılması ve bölgede bağımsız bir sözde Kürdistan kurulmasının desteklenmesi gerektiği savunuldu.
Fransız basını, İsrail’in sözde Ermeni soykırımı önergesinde büyük bir hesap hatası yaptığını belirtirken, Yunan medyası ise İranlı Kürt gruplara destek verilmesi çağrısının Türkiye ve İran’a karşı bir “denge unsuru” oluşturmayı amaçladığını öne sürdü.
Sözde Ermeni soykırımı önergesi rafa kaldırıldı
İsrail’in sözde Ermeni soykırımını tanıma girişimi üzerinden Türkiye’yi hedef alma planı, bölgesel dengeler ve diplomatik baskılar nedeniyle sonuçsuz kaldı.
İsrail Meclisi’nde görüşülmesi planlanan önergenin geçtiğimiz ay ertelendiği, erteleme kararına ilişkin resmi bir açıklama yapılmadığı belirtildi. Fransız basınına konuşan İsrailli uzmanlar, Tel Aviv yönetiminin bu girişimle büyük bir yanlış hesaplama yaptığını ifade etti.
Türkiye ile ilişkilerini normalleştirmeye çalışan Ermenistan’ın İsrail’in girişimine mesafeli yaklaşması da Tel Aviv’de hayal kırıklığına neden oldu. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan’ın konu hakkında yorum yapmaya gerek görmediğini söylemesinin, İsrail’in beklediği siyasi desteği bulamamasına yol açtığı kaydedildi.
Azerbaycan’ın tepkisi dengeleri değiştirdi
Haberde, Azerbaycan yönetiminin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya önergenin geri çekilmesi yönünde baskı yaptığı iddia edildi. İsrailli yetkililer söz konusu iddiayı reddetse de Azerbaycan’dan gelen tepkinin sürecin seyrini değiştirdiği öne sürüldü.
Türkiye ile Azerbaycan arasındaki “tek millet, iki devlet” anlayışına dayanan güçlü ittifaka dikkat çekilirken, İran ve çevresindeki gelişmeler nedeniyle Azerbaycan’ın İsrail açısından geçmişe göre daha önemli bir ülke haline geldiği belirtildi.
Tel Aviv yönetiminin Azerbaycan ile ilişkilerini riske atmamak amacıyla Türkiye karşıtı önergeyi yeniden gündeme getirmediği ve girişimin tamamen rafa kaldırıldığı ifade edildi.
Suriye faktörü de geri adımda etkili oldu
İsrail’in kararında Suriye’deki askeri ve siyasi dengelerin de etkili olduğu değerlendirildi. Türkiye ve İsrail’in Suriye’deki askeri varlığının bölgeyi potansiyel bir gerilim noktasına dönüştürdüğü belirtildi.
Uzmanlar, Türkiye ile İsrail arasındaki ilişkilerin kontrolden çıkmasını önleyecek en önemli alanlardan birinin Suriye olduğunu ifade etti. Bu nedenle Tel Aviv yönetiminin Ankara ile ilişkileri daha fazla germekten kaçındığı öne sürüldü.
İranlı Kürtleri silahlandırma çağrısı
İsrail’in sözde Ermeni soykırımı girişiminde geri adım atmasının ardından Jerusalem Post’ta yayımlanan yeni bir analiz dikkat çekti.
İsrailli gazeteci ve Orta Doğu araştırmacısı Suzan Quitaz tarafından kaleme alınan yazıda, İsrail’in İran’daki Kürt gruplara silah desteği sağlaması gerektiği savunuldu. Analizde ayrıca bağımsız bir sözde Kürdistan kurulmasının İsrail tarafından desteklenmesi gerektiği ileri sürüldü.
Yunanistan merkezli Pentapostagma’nın aktardığına göre söz konusu ortaklığın, İran ve Türkiye’nin bölgedeki etkisine karşı bir “denge unsuru” olarak kullanılabileceği iddia edildi.
PAK ile ortaklık önerisi
Jerusalem Post’taki analizde, İran’da faaliyet gösteren ve Tahran yönetimi tarafından terör örgütü ilan edilen Kürdistan Özgürlük Partisi’ne odaklanıldı.
PAK ile kurulacak bir ortaklığın İsrail’in stratejik çıkarlarına hizmet edeceği savunulan yazıda, İsrail ile İranlı Kürt gruplar arasında 1960’lı yıllara kadar uzanan gizli bir iş birliğinin bulunduğu ileri sürüldü.
Analizde, İran’ın kuzeybatısında yaşayan 12 ila 15 milyon Kürdün İsrail açısından stratejik önem taşıdığı iddia edildi. İranlı Kürt grupların silahlandırılmasının Tahran yönetiminin ülke içindeki kontrolünü zayıflatabileceği öne sürüldü.
Türkiye’nin İsrail’e yönelik tutumu hedef alındı
Yazının Türkiye’ye ilişkin bölümünde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Ramazan Bayramı dolayısıyla yaptığı konuşmada İsrail’e yönelik kullandığı ifadeler ile Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın NATO Zirvesi öncesindeki açıklamalarına yer verildi.
Bu açıklamaların Türkiye’nin İsrail’e yönelik giderek sertleşen tutumunun göstergesi olduğu iddia edildi. İranlı Kürt gruplarla kurulması önerilen ortaklığın yalnızca İran’a değil, Türkiye’nin bölgesel etkisine karşı da kullanılabileceği savunuldu.
“İkinci İsrail” söylemi de gündeme getirildi
Yunan medyasına göre analizde, Orta Doğu’da bağımsız bir Kürt devleti üzerinden “ikinci bir İsrail” kurulmaya çalışıldığı yönündeki değerlendirmelere de değinildi.
Tel Aviv Üniversitesi’nden Prof. Ofra Bengio’nun görüşlerine yer verilen yazıda, “ikinci İsrail” söyleminin Yahudileri itibarsızlaştırmak amacıyla kullanıldığı öne sürüldü.
İsrail’in sözde Ermeni soykırımı önergesiyle Türkiye’yi hedef alma girişiminin başarısız olmasının hemen ardından İranlı Kürt grupların silahlandırılması çağrısının gündeme gelmesi, Tel Aviv merkezli Türkiye karşıtı bölgesel planlara ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Haber Merkezi