Fındık; sağlıklı yağlar, lif, E vitamini ve çeşitli mineraller bakımından değerli bir besin olsa da doğal ve güvenilir bir B12 kaynağı olarak kabul edilmiyor. B12 vitamini doğal olarak daha çok et, balık, yumurta, süt ve süt ürünleri gibi hayvansal besinlerde bulunuyor. Bitkisel ürünlerde ise ancak sonradan B12 ile zenginleştirilmiş olmaları hâlinde anlamlı miktarda vitamin yer alabiliyor.
Fındık B12 Eksikliği İçin Yeterli mi?
Fındığın B12 eksikliğini gidermek için yeterli olduğu düşüncesi doğru değil. Fındık, Antep fıstığı, badem ve kaju; B6 vitamini, E vitamini, magnezyum, lif ve sağlıklı yağlar açısından besleyici olabilir. Ancak bu kuruyemişler doğal olarak anlamlı miktarda B12 vitamini içermez.
Bu nedenle B12 eksikliği bulunan bir kişinin yalnızca fındık veya başka kuruyemişler tüketerek vitamin seviyesini normale döndürmesi beklenmemeli. Eksikliğin derecesine ve nedenine göre doktor tarafından ağızdan takviye ya da enjeksiyon tedavisi önerilebilir.
B12 Eksikliği Hangi Belirtileri Gösterir?
B12 vitamini, kırmızı kan hücrelerinin üretimi ve sinir sisteminin normal çalışması için gerekli vitaminlerden biri olarak biliniyor.
Eksiklik durumunda halsizlik, yorgunluk, enerji kaybı, kas güçsüzlüğü, baş dönmesi, el ve ayaklarda karıncalanma, denge bozukluğu, unutkanlık, dikkat azalması, depresif ruh hâli ve görme sorunları görülebiliyor.
Ancak bu belirtiler yalnızca B12 eksikliğine özgü değil. Tiroid hastalıkları, demir veya folat eksikliği, uyku bozukluğu, yoğun stres ve farklı nörolojik sorunlar da benzer yakınmalara yol açabilir.
Unutkanlığın Tek Nedeni B12 Değil
Unutkanlık günlük yaşamda sık karşılaşılan sorunlardan biri olarak öne çıkıyor. Yoğun telefon ve ekran kullanımı, aynı anda birden fazla işle ilgilenmek, dikkat eksikliği, stres ve yetersiz uyku bilginin hafızaya kaydedilmesini zorlaştırabiliyor.
Bununla birlikte B12 ve folat eksikliği de sinir sistemini etkileyerek hafıza, dikkat ve denge sorunlarına neden olabilir. Şikâyetlerin uzun sürmesi, giderek artması veya günlük yaşamı etkilemesi hâlinde kan tahlili ve doktor değerlendirmesi yapılması gerekiyor.
B12 Vitamini Hangi Besinlerde Bulunur?
B12 vitamini açısından öne çıkan doğal kaynaklar arasında kırmızı et, sakatat, balık, deniz ürünleri, tavuk, hindi, yumurta, süt, yoğurt ve peynir bulunuyor.
B12 ile zenginleştirilmiş kahvaltılık gevrekler, bitkisel içecekler ve besin mayaları da özellikle hayvansal ürün tüketmeyen kişiler için seçenek oluşturabiliyor.
Bitkisel besinlerin büyük bölümü doğal olarak B12 içermediği için vegan beslenen kişilerin ürün etiketlerini kontrol etmesi ve gerekli durumlarda doktor önerisiyle takviye kullanması gerekebilir.
B12 Eksikliği Neden Oluşur?
B12 eksikliği yalnızca yetersiz beslenmeden kaynaklanmayabilir. Mide ve bağırsak hastalıkları, emilim bozuklukları, mide ameliyatları, pernisiyöz anemi ve bazı ilaçların uzun süreli kullanımı da vitaminin vücuda alınmasını engelleyebilir.
Bu nedenle B12 içeren gıdalar yeterli miktarda tüketilmesine rağmen eksiklik ortaya çıkabilir. Böyle durumlarda yalnızca beslenmeyi değiştirmek yeterli olmayabilir.
Tedavi Kişiye Göre Planlanmalı
B12 eksikliğinin tedavisi, eksikliğin nedenine ve şiddetine göre değişiyor. Bazı kişilerde tablet veya damla şeklindeki takviyeler yeterli olabilirken emilim problemi bulunanlarda enjeksiyon tedavisi gerekebilir.
Tedavinin süresi ve dozu kişinin kan değerlerine, yaşına, sağlık durumuna ve eksikliğin nedenine göre belirleniyor.
Doktor önerisi olmadan yüksek doz B12 kullanılması veya tedavinin erken bırakılması doğru değil. Vitamin seviyeleri normale dönse bile eksikliğin temel nedeni ortadan kalkmadıysa sorun tekrar ortaya çıkabilir.
Fındık Yine de Sağlıklı mı?
Fındığın B12 kaynağı olmaması, sağlıksız olduğu anlamına gelmiyor. Fındık; doymamış yağlar, lif, protein, E vitamini ve magnezyum içeriğiyle dengeli beslenmenin önemli parçalarından biri olabilir.
Ancak yüksek kalorili olması nedeniyle porsiyon kontrolüne dikkat edilmesi gerekiyor. Tuzlu, şekerli veya yoğun şekilde işlenmiş ürünler yerine çiğ ya da sade kavrulmuş fındık tercih edilebilir.
Sonuç olarak fındık, B12 eksikliğini tedavi eden bir besin değil. Unutkanlık, halsizlik, uyuşma veya denge sorunu yaşayanların yalnızca kuruyemiş tüketimine güvenmemesi, kan tahlili yaptırarak uygun tedavi için sağlık uzmanına başvurması gerekiyor.
HABER MERKEZİ