Türkiye'nin aktif fay hatları üzerinde bulunması, deprem hazırlığını günlük yaşamın önemli bir parçası haline getiriyor. Depremin ne zaman meydana geleceğinin önceden kesin olarak bilinememesi, vatandaşların yaşadıkları evlerde gerekli güvenlik önlemlerini almasını daha da önemli kılıyor.

Özellikle ev içerisindeki sabitlenmemiş mobilyalar, ağır eşyalar, cam yüzeyler ve elektrikli cihazlar, şiddetli sarsıntılarda ciddi tehlikeler oluşturabiliyor.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), deprem öncesinde evlerde risklerin belirlenmesi, eşyaların sabitlenmesi, aile afet planlarının hazırlanması ve deprem tatbikatlarının yapılmasının önemine dikkat çekiyor.

Peki, evde depreme karşı hangi önlemler alınmalı? Deprem çantasında neler bulunmalı? Deprem sırasında evin neresinde durulmalı? İşte herkesin bilmesi gereken 10 hayati önlem...

1. Dolapları ve Ağır Mobilyaları Duvara Sabitleyin

Boğaların Gözü Parada, Terazilerin Kalbi Aşkta! İşte 16 Kasım Burç Yorumları…
Boğaların Gözü Parada, Terazilerin Kalbi Aşkta! İşte 16 Kasım Burç Yorumları…
İçeriği Görüntüle

Deprem sırasında ev içinde yaşanabilecek en önemli tehlikelerden biri, ağır mobilyaların devrilmesidir.

Özellikle gardırop, kitaplık, vitrin, televizyon ünitesi ve yüksek raflar, sarsıntının etkisiyle devrilerek yaralanmalara yol açabilir.

Bu nedenle ağır mobilyaların uygun bağlantı aparatlarıyla sağlam biçimde duvara sabitlenmesi gerekiyor.

Bebek ve çocuk odalarında bulunan dolapların sabitlenmesi ise ayrıca önem taşıyor.

Dolapların üzerine yerleştirilen ağır eşyaların da düşmeyecek şekilde düzenlenmesi gerekiyor.

2. Yatakların Üzerindeki Ağır Eşyaları Kaldırın

Depremin gece meydana gelmesi durumunda yatak çevresindeki eşyalar ciddi risk oluşturabilir.

Yatak başucunda bulunan ağır tablolar, aynalar, duvar rafları ve büyük dekoratif objeler, sarsıntı sırasında yerinden çıkarak yaralanmalara neden olabilir.

Bu nedenle yatakların üzerine ağır eşya asılmaması öneriliyor.

Ayrıca yatakların mümkün olduğunca yüksek dolaplardan ve büyük cam yüzeylerden uzak konumlandırılması önem taşıyor.

Özellikle çocukların uyuduğu alanlarda düşme ve devrilme riski bulunan eşyaların kontrol edilmesi gerekiyor.

3. Deprem Çantasını Önceden Hazırlayın

Deprem sonrasında elektrik, su, iletişim ve ulaşım hizmetlerinde aksamalar yaşanabilir.

Bu nedenle her evde kolay ulaşılabilecek bir yerde afet ve acil durum çantası bulunması gerekiyor.

Deprem çantasının, aile bireylerinin en az ilk 72 saatlik temel ihtiyaçlarını karşılamaya yardımcı olacak şekilde hazırlanması önem taşıyor.

Deprem çantasında bulunması gerekenler:

  • İçme suyu
  • Bozulmaya dayanıklı gıdalar
  • El feneri ve yedek pil
  • Pilli veya kurmalı radyo
  • İlk yardım malzemeleri
  • Düzenli kullanılan kişisel ilaçlar
  • Düdük
  • Battaniye ve mevsime uygun kıyafetler
  • Hijyen malzemeleri
  • Önemli belgelerin kopyaları
  • Nakit para
  • Telefon için taşınabilir şarj cihazı

Çantanın içeriği belirli aralıklarla kontrol edilmeli, son kullanma tarihi geçen ürünler yenilenmelidir.

4. Evde Güvenli Alanları Önceden Belirleyin

Deprem başladığında nereye geçileceğini bilmek, panik nedeniyle yanlış hareketler yapılmasının önüne geçebilir.

Bu nedenle evin her odasında düşebilecek eşyalardan, pencerelerden ve devrilebilecek mobilyalardan uzak alanlar belirlenmeli.

Mümkünse sağlam bir masa altında Çök-Kapan-Tutun hareketinin uygulanabileceği yerler tercih edilmeli.

Deprem Anında Güvenli Sığınak (1)

Aile bireyleri, evin farklı bölümlerinde deprem meydana geldiğinde nasıl davranacaklarını önceden öğrenmeli.

Ancak bir evin içerisindeki güvenli noktaların belirlenmesi, binanın yapısal açıdan depreme dayanıklı olduğu anlamına gelmiyor.

5. Gaz, Su ve Elektrik Tesisatını Kontrol Ettirin

Deprem sırasında yalnızca bina hasarı değil, gaz kaçağı, yangın ve su baskını gibi ikincil tehlikeler de ortaya çıkabilir.

Bu nedenle evde bulunan doğal gaz tesisatı, elektrik sistemi ve su bağlantılarının güvenli durumda olması gerekiyor.

Özellikle kombi, termosifon ve benzeri cihazların uygun yöntemlerle sabitlenmesi önem taşıyor.

Evde yaşayan herkes, doğal gaz ve su vanalarının nerede bulunduğunu öğrenmeli.

Elektrik panosunun konumu da aile bireyleri tarafından bilinmeli.

Tesisatla ilgili değişiklik veya onarım işlemleri ise yetkili uzmanlar tarafından yapılmalı.

6. Cam ve Kırılabilecek Eşyaları Güvenli Hale Getirin

Deprem sırasında cam eşyaların düşmesi veya kırılması, ciddi kesiklere yol açabilir.

Özellikle mutfak dolaplarında bulunan tabaklar, bardaklar ve ağır mutfak gereçleri dikkatle yerleştirilmeli.

Ağır eşyaların alt raflarda saklanması, devrilme ve düşme riskini azaltabilir.

Dolap kapaklarının sarsıntı sırasında açılmasını önleyen güvenlik kilitleri de kullanılabilir.

Aynalar, camlı tablolar ve avizelerin bağlantıları kontrol edilerek güvenli biçimde sabitlenmeli.

7. Aile Afet Planı Hazırlayın

Deprem sırasında aile bireylerinin farklı yerlerde bulunması, iletişim ve buluşma konusunda belirsizlik oluşturabilir.

Bu nedenle deprem meydana gelmeden önce bir aile afet planı hazırlanması gerekiyor.

Plan kapsamında aile bireylerinin deprem sırasında nasıl davranacağı, sarsıntı sonrasında nerede buluşacağı ve birbirlerine nasıl ulaşacağı belirlenmeli.

Özellikle çocuklara, acil durumlarda kimlerden yardım isteyebilecekleri yaşlarına uygun şekilde anlatılmalı.

Aile üyelerinin telefon numaralarının ve önemli iletişim bilgilerinin yazılı olarak saklanması da faydalı olabilir.

8. Toplanma Alanınızı Önceden Öğrenin

Deprem sonrasında güvenli şekilde tahliye edilen vatandaşların yönlendirildiği afet ve acil durum toplanma alanları, afet planlamasının önemli unsurları arasında bulunuyor.

Bu nedenle vatandaşların yaşadıkları mahalledeki en yakın resmî toplanma alanını önceden öğrenmeleri gerekiyor.

Toplanma alanı bilgileri e-Devlet üzerinden sorgulanabiliyor.

Aile bireyleri, belirlenen toplanma alanına güvenli ulaşım seçeneklerini de önceden değerlendirmeli.

Ancak deprem sonrasında binalardan düşebilecek parçalar, hasarlı yollar ve elektrik hatları gibi tehlikeler dikkate alınmalı.

9. Evde Deprem Tatbikatı Yapın

Deprem sırasında doğru davranışları bilmek kadar bunları uygulayabilmek de önem taşıyor.

Bu nedenle aile bireyleriyle belirli aralıklarla deprem tatbikatı yapılması öneriliyor.

Tatbikatlarda özellikle Çök-Kapan-Tutun hareketi üzerinde durulmalı.

Deprem başladığında güvenli bir noktada dizlerin üzerine çökülmeli, baş ve ense korunacak şekilde kapanılmalı ve sağlam bir yere tutunulmalı.

Sarsıntı devam ederken merdivenlere koşmak, balkona çıkmak veya asansör kullanmak tehlikeli olabilir.

Çocukların da bu hareketleri öğrenmesi, deprem anında daha bilinçli davranmalarına yardımcı olabilir.

10. Binanızın Deprem Güvenliğini Kontrol Ettirin

Evde alınacak önlemler arasında en önemli konulardan biri, yaşanılan binanın yapısal güvenliğidir.

Mobilyaların sabitlenmesi ve deprem çantası hazırlanması gibi uygulamalar yaralanma riskini azaltabilir. Ancak bu tedbirler, dayanıksız bir binanın güvenli hale gelmesini sağlamaz.

Bu nedenle binanın deprem performansına ilişkin şüpheler varsa yetkin mühendisler tarafından değerlendirme yapılması gerekiyor.

Özellikle taşıyıcı kolon ve kirişlere yapılan bilinçsiz müdahaleler, yapının güvenliğini olumsuz etkileyebilir.

Binanın yaşı, kullanılan malzemeler, taşıyıcı sistem özellikleri ve zemin koşulları, uzman incelemesinde birlikte değerlendirilmesi gereken unsurlar arasında yer alıyor.

Deprem Anında Evde Ne Yapılmalı?

Deprem öncesinde alınan önlemlerin yanı sıra sarsıntı sırasında doğru davranmak da hayati önem taşıyor.

AFAD'ın önerdiği Çök-Kapan-Tutun hareketi, baş ve boyun bölgesinin korunmasına yardımcı oluyor.

Deprem sırasında evde bulunan kişilerin merdivenlere veya çıkış kapılarına koşmaması gerekiyor.

Pencerelerden, cam yüzeylerden ve devrilebilecek eşyalardan uzak durulmalı.

Sarsıntı sona erdikten sonra çevredeki tehlikeler kontrol edilerek güvenli tahliye gerçekleştirilmeli.

Gaz kokusu alınması halinde elektrik düğmelerine dokunulmamalı, kıvılcım oluşturabilecek cihazlar kullanılmamalı ve bina güvenli şekilde terk edilmelidir.

Deprem Sonrasında İlk Yapılması Gerekenler

Deprem bittikten sonra vatandaşların öncelikle kendi güvenliklerini sağlamaları gerekiyor.

Sarsıntı sonrasında hasarlı binalardan uzak durulmalı ve artçı deprem ihtimali göz önünde bulundurulmalı.

Güvenli şekilde mümkünse gaz, elektrik ve su bağlantıları kontrol edilerek gerekli önlemler alınmalı.

Afet çantası yanına alınarak resmî toplanma alanına gidilmeli.

Acil durumlar dışında telefon görüşmelerinin kısa tutulması, iletişim altyapısının yoğunluğunu azaltmaya yardımcı olabilir.

Acil yardım gerektiren durumlarda Türkiye'nin ortak acil çağrı numarası olan 112 aranmalı.

Depremde En Büyük Tehlikelerden Biri Hazırlıksız Yakalanmak

Depremin ne zaman yaşanacağını kesin olarak bilmek mümkün olmasa da olası zararları azaltmaya yönelik önlemler önceden alınabilir.

Özellikle mobilyaların sabitlenmesi, düşebilecek eşyaların kaldırılması, afet çantasının hazırlanması ve aile afet planının oluşturulması, evde uygulanabilecek önemli güvenlik adımları arasında bulunuyor.

Bununla birlikte depreme dayanıklı bir binada yaşamak, afet güvenliğinin temel unsurlarından biri olmayı sürdürüyor.

Evde depreme karşı alınabilecek 10 hayati önlem, sarsıntı sırasında oluşabilecek yaralanma risklerini azaltmaya ve deprem sonrasındaki ilk saatlere daha hazırlıklı girilmesine yardımcı olabilir. Uzmanlar tarafından önerilen güvenlik tedbirlerinin önceden uygulanması ve aile bireylerinin doğru davranışları öğrenmesi, deprem bilincinin güçlendirilmesi açısından büyük önem taşıyor.

Muhabir: Haber Merkezi