Deprem anında saniyeler içerisinde verilen kararlar büyük önem taşıyor. Özellikle çok katlı binalarda yaşayan vatandaşlar, sarsıntı başladığında balkona çıkmanın ya da hızla bina dışına ulaşmaya çalışmanın güvenli olup olmadığını merak ediyor.
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), deprem sırasında bina içerisinde bulunan kişilerin balkona çıkmaması, merdivenlere veya çıkışlara doğru koşmaması ve asansör kullanmaması gerektiğini belirtiyor.
Deprem anında balkona çıkmak tehlikeli mi?
Evet. Deprem sırasında balkona yönelmek güvenli bir davranış olarak kabul edilmiyor.
Sarsıntı devam ederken dengede durmak zorlaşabilir. Ayrıca balkon, bina cephesi ve dış duvarlara yakın bir alan olması nedeniyle düşebilecek cam, sıva, dış cephe kaplaması veya diğer yapı parçalarının oluşturabileceği risklere karşı daha açık olabilir.
ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) da deprem sırasında bina içerisindeyken dışarı koşulmamasını; pencere, dış duvar ve düşebilecek eşyalardan uzak durulmasını öneriyor. Sarsıntı sırasında dışarı çıkmaya çalışırken düşme veya bina parçalarının altında kalma riskinin oluşabileceğine dikkat çekiliyor.
Deprem sırasında balkona neden çıkılmamalı?
Deprem anında balkonlara yönelmenin oluşturabileceği başlıca tehlikeler arasında dengenin kaybedilmesi, düşme riski ve bina cephesinden kopabilecek parçalar bulunuyor.
Şiddetli sarsıntı sırasında kişinin ayakta kalması dahi zorlaşabilir. Balkon korkulukları, camlar ve dış cephede bulunan çeşitli yapı elemanları da tehlike oluşturabilir.
Bu nedenle sarsıntı devam ederken balkona, merdivenlere veya bina çıkışına yönelmek yerine bulunduğunuz yerde güvenli bir pozisyon almak önem taşıyor.
Deprem anında ne yapılmalı?
AFAD, bina içerisindeyken güvenli bir noktada “Çök-Kapan-Tutun” hareketinin uygulanmasını tavsiye ediyor.
Deprem başladığında mümkünse şu adımlar izlenmeli:
- Sabitlenmemiş dolap, raf ve büyük eşyalardan uzaklaşılmalı.
- Pencerelerden ve camlı eşyalardan uzak durulmalı.
- Güvenli bir noktada çökülmeli.
- Baş ve ense korunacak şekilde kapanılmalı.
- Sağlam bir noktaya tutunularak sarsıntının geçmesi beklenmeli.
- Balkona ve merdivenlere koşulmamalı.
- Asansör kesinlikle kullanılmamalı.
- Pencerelerden veya balkonlardan atlanmamalı.
AFAD’ın bilgilendirmelerinde de deprem sırasında balkon, merdiven ve asansörlerden uzak durulması gerektiği özellikle vurgulanıyor.
Deprem sırasında dışarı çıkılır mı?
Sarsıntı devam ederken bina içerisinden dışarı koşmaya çalışmak ek risk oluşturabilir.
USGS ve FEMA tarafından yayımlanan deprem güvenliği önerilerinde, bina içerisindeki kişilerin sarsıntı sona erene kadar içeride kalması ve “Çök-Kapan-Tutun” hareketini uygulaması tavsiye ediliyor.
Sarsıntı sona erdikten sonra ise çevredeki tehlikeler kontrol edilerek güvenli şekilde binadan çıkılması gerekiyor.
Deprem bittikten sonra ne yapılmalı?
Sarsıntının sona ermesinin ardından bina güvenli bir şekilde terk edilmeli ve açık bir alana geçilmelidir.
AFAD, deprem sonrasında gerekli güvenlik önlemleri alındıktan sonra binanın daha önce belirlenen çıkış yolundan terk edilmesini ve en yakın afet ve acil durum toplanma alanına gidilmesini öneriyor.
Artçı sarsıntı ihtimali nedeniyle hasarlı binalara yeniden girilmemesi de büyük önem taşıyor.
Depremde en sık yapılan yanlışlardan biri: Balkona koşmak
Deprem sırasında hissedilen korku nedeniyle insanların ilk refleksi dışarı çıkmak olabiliyor. Ancak sarsıntı devam ederken balkona, merdivene veya çıkış kapısına yönelmek güvenliği artırmak yerine yeni tehlikeler oluşturabilir.
Bu nedenle deprem anında panikle hareket etmek yerine önceden öğrenilen güvenli davranışları uygulamak gerekiyor. Balkona çıkmamak, camlardan uzak durmak ve Çök-Kapan-Tutun hareketini uygulamak, deprem sırasında alınabilecek temel kişisel güvenlik önlemleri arasında yer alıyor.
HABER MERKEZİ
