Deprem uzmanlarının kullandığı “öncü deprem” ifadesi, daha büyük bir depremin öncesinde aynı bölgede meydana gelen daha küçük sarsıntıları tanımlıyor. Ancak kritik nokta şu: Bir depremin gerçekten “öncü” olduğu, ancak ardından daha büyük bir deprem meydana geldikten sonra anlaşılabiliyor.
Neye Öncü Deprem Nedir?
AFAD’ın depremle ilgili bilgilendirmesine göre, bazı büyük depremlerden önce daha küçük sarsıntılar görülebiliyor ve bu sarsıntılar “öncü depremler” olarak adlandırılıyor. Büyük depremin ardından meydana gelen daha küçük sarsıntılar ise “artçı deprem” olarak tanımlanıyor.
ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) da öncü depremleri, aynı bölgede gerçekleşen daha büyük bir depremden önce meydana gelen sarsıntılar olarak tanımlıyor. Ancak küçük bir deprem meydana geldiği anda bunun öncü deprem olduğunu kesin olarak söylemek mümkün değil. Bunun anlaşılabilmesi için daha büyük bir depremin daha sonra gerçekleşmesi gerekiyor.
Her Küçük Deprem, Büyük Depremi mi Tetikler?
Hayır. Her küçük deprem, ardından daha büyük bir deprem geleceği anlamına gelmiyor.
USGS verilerine göre dünya genelinde meydana gelen bir depremin, yakın çevresinde ve yaklaşık bir hafta içinde kendisinden daha büyük bir depremle takip edilme olasılığı yaklaşık yüzde 5 seviyesinde bulunuyor. Başka bir ifadeyle depremlerin büyük bölümü, daha büyük bir sarsıntının öncüsü haline gelmiyor.
Depreme ‘’öncü’’ demek için ne gerek?
Örneğin bir bölgede 4 büyüklüğünde bir deprem meydana geldiğini düşünelim. Eğer daha sonra aynı bölgede 6 büyüklüğünde bir deprem yaşanırsa, ilk meydana gelen 4 büyüklüğündeki sarsıntı geriye dönük olarak “öncü deprem” şeklinde değerlendirilebilir.
Ancak ikinci ve daha büyük deprem gerçekleşmezse, ilk sarsıntıya yalnızca büyüklüğü ve konumu üzerinden öncü deprem demek mümkün değildir.
USGS’ye göre “öncü”, “ana şok” ve “artçı” ifadeleri birbiriyle ilişkili kavramlar. Bir deprem dizisinde daha sonra meydana gelen sarsıntı önceki depremden daha büyük olursa, yeni deprem ana şok olarak kabul ediliyor ve ondan önceki sarsıntılar öncü deprem olarak sınıflandırılabiliyor.
HABER MERKEZİ
