Türkiye, aktif fay hatları üzerinde yer alan bir ülke olduğu için deprem gerçeğiyle her an yüz yüze kalabiliyor. Bu nedenle deprem öncesinde alınacak önlemler, can ve mal kayıplarını en aza indirmede büyük önem taşıyor. Uzmanlar, bireysel hazırlığın en az kurumsal önlemler kadar kritik olduğuna dikkat çekiyor.
Yapı Güvenliği Mutlaka Kontrol Edilmeli
Depreme hazırlığın ilk adımı, yaşanılan veya çalışılan binanın deprem yönetmeliklerine uygunluğunu sorgulamakla başlıyor. Eğer bina güvenliği konusunda şüpheler varsa, ilgili kamu kurumlarına başvurarak teknik inceleme talep edilebiliyor. Ayrıca, deprem ve diğer doğal afetlere karşı konut sigortası yaptırmak, olası maddi kayıpların telafi edilmesini kolaylaştırıyor.
Aile İçi Acil Durum Planı Oluşturulmalı
Deprem sırasında ve sonrasında yaşanabilecek karmaşayı önlemek adına aile bireyleriyle önceden bir acil durum planı hazırlanması büyük önem taşıyor. Bu plan kapsamında herkesin nerede buluşacağı, kimlerle nasıl iletişim kurulacağı net şekilde belirlenmeli. Acil durum telefon numaraları hem cüzdanda taşınmalı hem de ev içinde görünür noktalara asılmalı.
İletişim Sorumlusu Belirleyin
Deprem sonrası telefon hatlarının yoğunlaşması nedeniyle yakın çevrede iletişim kurmak zorlaşabiliyor. Bu nedenle farklı bir şehirde yaşayan bir yakın, “iletişim sorumlusu” olarak belirlenmeli. Böylece aile bireyleri tek bir kişiye ulaşarak durum bilgisi paylaşabiliyor.
Teknolojiden Destek Alın
AKUT Arama Kurtarma Derneği ile birlikte geliştirilen “Güvendeyim” uygulaması, deprem anında tek tuşla konum bilgisi gönderilmesine olanak tanıyor. Bu tür uygulamalar, sevdiklerinize güvende olduğunuzu hızlı şekilde bildirmenizi sağlıyor.
Ev İçi Riskler Azaltılmalı
Evde devrilme riski taşıyan eşyalar mutlaka sabitlenmeli, kimyasal temizlik ürünleri ayrı alanlarda muhafaza edilmeli. Pencerelerin kırılma ihtimaline karşı perde kullanılması ve ev içinde terlik ile dolaşılması küçük ama etkili önlemler arasında yer alıyor. Ayrıca, en az 72 saat boyunca temel ihtiyaçları karşılayabilecek bir acil durum çantası mutlaka hazır bulundurulmalı.
Deprem Anında Nasıl Davranılmalı?
Deprem sırasında sakin kalmak hayati önem taşıyor. Panik, yanlış kararların alınmasına ve yaralanmalara yol açabiliyor. Bulunulan alana göre doğru hareket etmek gerekiyor.
Kapalı Alanlarda Hayat Kurtaran Yöntem
Bina içindeyken “Yat-Korun-Tutun” hareketi uygulanmalı. Yere yatıp bacaklar karna çekilmeli, baş yastık veya benzeri bir cisimle korunmalı. Salınım yapan büyük eşyalarla birlikte hareket ederek ezilme riski azaltılmalı. Merdiven ve asansör kesinlikle kullanılmamalı, pencerelerden ve tehlikeli maddelerden uzak durulmalı.
Açık Alanlarda Doğru Pozisyon Önemli
Açık alanda yakalananlar “Çök-Kapan” yöntemini uygulamalı. Bir diz yerdeyken diğer diz yukarıda olacak şekilde çökülmeli, baş kollar arasına alınmalı. Ağaçlar, elektrik direkleri ve binalardan uzak durulmalı, mümkünse sağlam bir noktaya tutunulmalı.
Deprem Sonrası Soğukkanlılık Şart
Deprem sonrasında panik yerine kontrollü hareket etmek, hem bireysel hem de toplumsal güvenliği artırıyor. Kapalı alandaysanız önce kendi güvenliğinizden emin olun, ardından çevrenizdeki insanları kontrol edin. Acil durum planına uygun şekilde binayı terk ederken acil durum çantanızı yanınıza alın. Doğal gaz, elektrik ve su bağlantıları kapatılmalı, yollar acil yardım ekipleri için boş bırakılmalı.
Açık alandaysanız yaralıları kontrol edin ve 112’yi arayın. Yıkılma riski olan yapılardan ve enerji hatlarından uzak durarak güvenli bölgelere geçin. Artçı depremlerin olabileceği unutulmamalı ve tedbir elden bırakılmamalı.
HABER MERKEZİ