TÜİK’in 2025 verileri bazen yalnızca istatistik değil, toplumun aynası gibi duruyor karşımızda. Boşanma rakamları da öyle… Evliliklerin bitişinden çok, Türkiye’nin nasıl değiştiğini anlatıyor.
Bugün ülkede 3 milyon 567 bin 484 kişi boşanmış durumda. Bu sayı, yetişkin nüfusun yüzde 5,20’sine karşılık geliyor. Yani her 20 yetişkinden biri evliliğini sonlandırmış. Bu oran ne alarm verici ne de yok sayılacak kadar önemsiz. Asıl dikkat çeken, bu boşanmaların nerede yoğunlaştığı.
Zirvede İzmir var. Yüzde 8,37 ile listenin başında. Ardından Muğla, Antalya ve Aydın geliyor. Bu tabloya Balıkesir’in de eklenmiş olması dikkat çekici. Balıkesir, boşanma oranlarının yüksek olduğu ilk 10 il arasında yer alıyor. Ege ile Marmara arasında bir köprü olan şehir, sadece coğrafi olarak değil, toplumsal dönüşüm açısından da bir geçiş noktasında duruyor.
Balıkesir’de hem geleneksel aile yapısını hem de modern şehir yaşamını aynı anda görmek mümkün. Bu ikili yapı, evliliklere de yansıyor. Şehirleşme, kadınların iş gücüne daha fazla katılması ve bireysel beklentilerin artması, Balıkesir’i de boşanma istatistiklerinde üst sıralara taşıyor.
Listenin diğer ucuna baktığımızda ise tablo tamamen değişiyor. Hakkari yüzde 0,81 ile boşanmanın en az görüldüğü il. Ardından Şırnak, Muş, Siirt ve Bitlis geliyor. Bu bölgelerde boşanmanın düşük olması çoğu zaman “aile yapısı güçlü” şeklinde yorumlanıyor. Ancak sosyal baskı, ekonomik bağımlılık ve boşanmanın hâlâ bir tabu olması gerçeği de göz ardı edilemez.
Bir başka çarpıcı veri ise evlenmeyenler. Türkiye’de 19 milyondan fazla kişi hiç evlenmemiş. Bu rakam, evliliğin artık sorgulanan bir kurum hâline geldiğini gösteriyor. İnsanlar evlenmeden önce daha uzun düşünüyor, hatta hiç evlenmemeyi de bilinçli bir tercih olarak görüyor.
Balıkesir gibi dönüşüm yaşayan şehirler bu açıdan kritik. Ne tamamen geleneksel ne de bütünüyle modern… Bu arada kalan yapı, evliliklerin sürdürülebilirliğini daha kırılgan hâle getiriyor.
TÜİK rakamları bize şunu söylüyor: Türkiye tek tip değil. İzmir, Balıkesir ve Hakkari aynı ülkenin şehirleri olabilir ama aynı toplumsal gerçekliği yaşamıyorlar.
YORUMLAR